Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SİBER GÜVENLİĞİN TEMELLERİ | SBG1122711 | Güz Dönemi | 3+0 | 3 | 8 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Tezli Yüksek Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Prof.Dr. Tansel ÖZYER |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı, öğrencilere siber güvenliğin temel kavramları, alt uzmanlık alanları ile saldırı ve savunma yöntemlerine ilişkin kuramsal ve uygulamalı bilgi kazandırmak; Türkiye’deki ve dünyadaki siber güvenlik yapılanmalarını tanıtmak ve öğrencileri ilgi duydukları alanlarda uzmanlaşmaya teşvik etmektir |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Siber Güvenliğe Giriş ve Siber Vatan Kavramı,Siber Güvenlik Yapılanmaları ve Kurumlar,Temel Ağ Güvenliği,Yazılım Geliştirme ve Güvenli Kodlama,Siber Tehdit Türleri ve Saldırı Yöntemleri,Zararlı Yazılım Analizi ve Türleri,Zafiyet Analizi, Risk Yönetimi ve OSINT,Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz,Penetrasyon Testi Temelleri,CTF Yarışmaları ve Siber Tatbikatlar,SOC Operasyonları ve Log Analizi,Yapay Zeka, Sanal Gerçeklik ve Siber Güvenlik,Final Projesi ve Genel Değerlendirme,Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Siber güvenliğin temel kavramlarını ve alt disiplinlerini listeler. 2. Türkiye ve dünyadaki siber güvenlik yapılanmalarını (Siber Güvenlik Başkanlığı, USOM, SOME, CERT gibi) tanımlar. 3. Siber saldırı türlerini ve savunma yaklaşımlarını sınıflandırır. 4. Red Team/Blue Team faaliyetlerinin amacını ve kapsamını açıklar. 5. Zafiyet analizi, tehdit istihbaratı ve zararlı yazılım analizi kavramlarını ayırt eder. 6. CTF yarışmaları ve siber tatbikatların siber güvenlik eğitimindeki rolünü belirtir. 7. Güvenli yazılım geliştirme süreçlerini ve zafiyet analizi yaklaşımlarını uygular. 8. Kendi ilgi ve yetkinliklerine göre uzmanlaşmak istediği alt alanları bir proje veya sunumla gösterir. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Siber Güvenliğe Giriş ve Siber Vatan Kavramı | |
| 2 | Siber Güvenlik Yapılanmaları ve Kurumlar | |
| 3 | Temel Ağ Güvenliği | |
| 4 | Yazılım Geliştirme ve Güvenli Kodlama | |
| 5 | Siber Tehdit Türleri ve Saldırı Yöntemleri | |
| 6 | Zararlı Yazılım Analizi ve Türleri | |
| 7 | Zafiyet Analizi, Risk Yönetimi ve OSINT | |
| 9 | Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz | |
| 10 | Penetrasyon Testi Temelleri | |
| 11 | CTF Yarışmaları ve Siber Tatbikatlar | |
| 12 | SOC Operasyonları ve Log Analizi | |
| 13 | Yapay Zeka, Sanal Gerçeklik ve Siber Güvenlik | |
| 14 | Final Projesi ve Genel Değerlendirme | |
| 15 | Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz |
| Kaynak |
| 1. Howard, M., & LeBlanc, D. (2003). Writing Secure Code. Microsoft Press. 2. Kurose, J. F., & Ross, K. W. (2021). Computer Networking: A Top-Down Approach (8th ed.). Pearson. 3. NIST Special Publication 800-53. Security and Privacy Controls for Information Systems and Organizations. National Institute of Standards and Technology. 4. Stuttard, D., & Pinto, M. (2011). The Web Application Hacker's Handbook: Finding and Exploiting Security Flaws (2nd ed.). Wiley. 5. MITRE ATT&CK Documentation. MITRE ATT&CK Framework: Enterprise Matrix and Tactics. Online Documentation. |
| 1. Howard, M., & LeBlanc, D. (2003). Writing Secure Code. Microsoft Press. 2. Kurose, J. F., & Ross, K. W. (2021). Computer Networking: A Top-Down Approach (8th ed.). Pearson. 3. NIST Special Publication 800-53. Security and Privacy Controls for Information Systems and Organizations. National Institute of Standards and Technology. 4. Stuttard, D., & Pinto, M. (2011). The Web Application Hacker's Handbook: Finding and Exploiting Security Flaws (2nd ed.). Wiley. 5. MITRE ATT&CK Documentation. MITRE ATT&CK Framework: Enterprise Matrix and Tactics. Online Documentation. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Bilgisayar mühendisliği ve siber güvenlik temel düzey yeterliliklerine dayalı olarak, aynı veya farklı bir alanda bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirebilme, gerektiğinde iyileştirmek ve sonraki nesillere aktarmak. | ||||||
| 2 | Bilgisayar mühendisliğinde ve siber güvenliğin ilişkili olduğu disiplinler arası etkileşimi kavramak. | ||||||
| 3 | Bilgisayar mühendisliğinde ve siber güvenlik alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgileri kullanmak. | ||||||
| 4 | Bilgisayar mühendisliğinde ve siber güvenlik alanlarında edindiği bilgileri farklı disiplin alanlarından gelen bilgilerle bütünleştirerek yorumlayabilme ve yeni bilgiler oluşturmak. | ||||||
| 5 | Karşılaşılan sorunları araştırma ve Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği yüksek lisans programlarında öğretilen yöntemleri kullanarak çözümlemek. | ||||||
| 6 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında bir projeyi bağımsız olarak yürütebilme ve sorumluluk almak. | ||||||
| 7 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan ve öngörülemeyen karmaşık sorunların çözümü için yeni stratejik yaklaşımlar geliştirebilme ve sorumluluk alarak çözüm üretmek. | ||||||
| 8 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği ile ilgili projelerde disiplinler arası ekiplere liderlik ederek teknik çözümleri paydaşlara ikna edici biçimde aktarmak. | ||||||
| 9 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği yüksek lisans tezlerinde edinilen bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilme ve öğrenmesini yönlendirmek. | ||||||
| 10 | Yapay zeka, Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında güncel gelişmeleri ve kendi çalışmalarını, nicel ve nitel veriler ile destekleyerek alanındaki ve alan dışındaki gruplara, yazılı, sözlü ve görsel olarak sistemli biçimde aktarıp, sağlıklı iletişim kurmak. | ||||||
| 11 | Gizlilik, Sosyal ilişkileri ve bu ilişkileri yönlendiren normları eleştirel bir bakış açısıyla incelemeyebilme, geliştirebilme ve gerektiğinde değiştirmek. | ||||||
| 12 | Alanının gerektirdiği en az bir yabancı dili (en az Avrupa Dil Portföyü B2 Genel Düzeyi'nde) kullanarak sözlü ve yazılı iletişim kurmak. | ||||||
| 13 | Siber güvenlik, bilgisayar mühendisliği ve yapay zeka alanlarında bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanmak. | ||||||
| 14 | Verilerin gizliliği ve güvenli toplanması, yorumlanması, uygulanması ve duyurulması aşamalarında toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik değerleri gözeterek denetlemek ve bu değerleri öğretmek. | ||||||
| 15 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında strateji, politika ve uygulama planları geliştirebilme ve elde edilen sonuçları, kalite süreçleri çerçevesinde değerlendirmek. | ||||||
| 16 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında güvenli yazılım, veri güvenliği, yapay zeka gibi konularda problem çözme ve/veya uygulama becerilerini, disiplinlerarası çalışmalarda kullanma. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SİBER GÜVENLİĞİN TEMELLERİ | SBG1122711 | Güz Dönemi | 3+0 | 3 | 8 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Tezli Yüksek Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Prof.Dr. Tansel ÖZYER |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı, öğrencilere siber güvenliğin temel kavramları, alt uzmanlık alanları ile saldırı ve savunma yöntemlerine ilişkin kuramsal ve uygulamalı bilgi kazandırmak; Türkiye’deki ve dünyadaki siber güvenlik yapılanmalarını tanıtmak ve öğrencileri ilgi duydukları alanlarda uzmanlaşmaya teşvik etmektir |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Siber Güvenliğe Giriş ve Siber Vatan Kavramı,Siber Güvenlik Yapılanmaları ve Kurumlar,Temel Ağ Güvenliği,Yazılım Geliştirme ve Güvenli Kodlama,Siber Tehdit Türleri ve Saldırı Yöntemleri,Zararlı Yazılım Analizi ve Türleri,Zafiyet Analizi, Risk Yönetimi ve OSINT,Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz,Penetrasyon Testi Temelleri,CTF Yarışmaları ve Siber Tatbikatlar,SOC Operasyonları ve Log Analizi,Yapay Zeka, Sanal Gerçeklik ve Siber Güvenlik,Final Projesi ve Genel Değerlendirme,Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Siber güvenliğin temel kavramlarını ve alt disiplinlerini listeler. 2. Türkiye ve dünyadaki siber güvenlik yapılanmalarını (Siber Güvenlik Başkanlığı, USOM, SOME, CERT gibi) tanımlar. 3. Siber saldırı türlerini ve savunma yaklaşımlarını sınıflandırır. 4. Red Team/Blue Team faaliyetlerinin amacını ve kapsamını açıklar. 5. Zafiyet analizi, tehdit istihbaratı ve zararlı yazılım analizi kavramlarını ayırt eder. 6. CTF yarışmaları ve siber tatbikatların siber güvenlik eğitimindeki rolünü belirtir. 7. Güvenli yazılım geliştirme süreçlerini ve zafiyet analizi yaklaşımlarını uygular. 8. Kendi ilgi ve yetkinliklerine göre uzmanlaşmak istediği alt alanları bir proje veya sunumla gösterir. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Siber Güvenliğe Giriş ve Siber Vatan Kavramı | |
| 2 | Siber Güvenlik Yapılanmaları ve Kurumlar | |
| 3 | Temel Ağ Güvenliği | |
| 4 | Yazılım Geliştirme ve Güvenli Kodlama | |
| 5 | Siber Tehdit Türleri ve Saldırı Yöntemleri | |
| 6 | Zararlı Yazılım Analizi ve Türleri | |
| 7 | Zafiyet Analizi, Risk Yönetimi ve OSINT | |
| 9 | Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz | |
| 10 | Penetrasyon Testi Temelleri | |
| 11 | CTF Yarışmaları ve Siber Tatbikatlar | |
| 12 | SOC Operasyonları ve Log Analizi | |
| 13 | Yapay Zeka, Sanal Gerçeklik ve Siber Güvenlik | |
| 14 | Final Projesi ve Genel Değerlendirme | |
| 15 | Tehdit İstihbaratı ve Siber Kriminal Analiz |
| Kaynak |
| 1. Howard, M., & LeBlanc, D. (2003). Writing Secure Code. Microsoft Press. 2. Kurose, J. F., & Ross, K. W. (2021). Computer Networking: A Top-Down Approach (8th ed.). Pearson. 3. NIST Special Publication 800-53. Security and Privacy Controls for Information Systems and Organizations. National Institute of Standards and Technology. 4. Stuttard, D., & Pinto, M. (2011). The Web Application Hacker's Handbook: Finding and Exploiting Security Flaws (2nd ed.). Wiley. 5. MITRE ATT&CK Documentation. MITRE ATT&CK Framework: Enterprise Matrix and Tactics. Online Documentation. |
| 1. Howard, M., & LeBlanc, D. (2003). Writing Secure Code. Microsoft Press. 2. Kurose, J. F., & Ross, K. W. (2021). Computer Networking: A Top-Down Approach (8th ed.). Pearson. 3. NIST Special Publication 800-53. Security and Privacy Controls for Information Systems and Organizations. National Institute of Standards and Technology. 4. Stuttard, D., & Pinto, M. (2011). The Web Application Hacker's Handbook: Finding and Exploiting Security Flaws (2nd ed.). Wiley. 5. MITRE ATT&CK Documentation. MITRE ATT&CK Framework: Enterprise Matrix and Tactics. Online Documentation. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Bilgisayar mühendisliği ve siber güvenlik temel düzey yeterliliklerine dayalı olarak, aynı veya farklı bir alanda bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirebilme, gerektiğinde iyileştirmek ve sonraki nesillere aktarmak. | ||||||
| 2 | Bilgisayar mühendisliğinde ve siber güvenliğin ilişkili olduğu disiplinler arası etkileşimi kavramak. | ||||||
| 3 | Bilgisayar mühendisliğinde ve siber güvenlik alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgileri kullanmak. | ||||||
| 4 | Bilgisayar mühendisliğinde ve siber güvenlik alanlarında edindiği bilgileri farklı disiplin alanlarından gelen bilgilerle bütünleştirerek yorumlayabilme ve yeni bilgiler oluşturmak. | ||||||
| 5 | Karşılaşılan sorunları araştırma ve Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği yüksek lisans programlarında öğretilen yöntemleri kullanarak çözümlemek. | ||||||
| 6 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında bir projeyi bağımsız olarak yürütebilme ve sorumluluk almak. | ||||||
| 7 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan ve öngörülemeyen karmaşık sorunların çözümü için yeni stratejik yaklaşımlar geliştirebilme ve sorumluluk alarak çözüm üretmek. | ||||||
| 8 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği ile ilgili projelerde disiplinler arası ekiplere liderlik ederek teknik çözümleri paydaşlara ikna edici biçimde aktarmak. | ||||||
| 9 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği yüksek lisans tezlerinde edinilen bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilme ve öğrenmesini yönlendirmek. | ||||||
| 10 | Yapay zeka, Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında güncel gelişmeleri ve kendi çalışmalarını, nicel ve nitel veriler ile destekleyerek alanındaki ve alan dışındaki gruplara, yazılı, sözlü ve görsel olarak sistemli biçimde aktarıp, sağlıklı iletişim kurmak. | ||||||
| 11 | Gizlilik, Sosyal ilişkileri ve bu ilişkileri yönlendiren normları eleştirel bir bakış açısıyla incelemeyebilme, geliştirebilme ve gerektiğinde değiştirmek. | ||||||
| 12 | Alanının gerektirdiği en az bir yabancı dili (en az Avrupa Dil Portföyü B2 Genel Düzeyi'nde) kullanarak sözlü ve yazılı iletişim kurmak. | ||||||
| 13 | Siber güvenlik, bilgisayar mühendisliği ve yapay zeka alanlarında bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanmak. | ||||||
| 14 | Verilerin gizliliği ve güvenli toplanması, yorumlanması, uygulanması ve duyurulması aşamalarında toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik değerleri gözeterek denetlemek ve bu değerleri öğretmek. | ||||||
| 15 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında strateji, politika ve uygulama planları geliştirebilme ve elde edilen sonuçları, kalite süreçleri çerçevesinde değerlendirmek. | ||||||
| 16 | Siber güvenlik ve bilgisayar mühendisliği alanlarında güvenli yazılım, veri güvenliği, yapay zeka gibi konularda problem çözme ve/veya uygulama becerilerini, disiplinlerarası çalışmalarda kullanma. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Toplam | 100 | |