Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| YARGI ETİĞİ | HUK1212468 | Bahar Dönemi | 2+0 | 2 | 3 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Öğrencinin; Yargı Etiğinin felsefi ve tarihi gelişimini, bu alanındaki temel ilke ve kavramları, ulusal ve uluslararası belgeleri ve adalet ve insan haklarıyla ilişkisi ile ilgili mekanizmaların ve yargı organlarının kararları dikkate alınarak, teorik ve pratik ve karşılaştırmalı boyutlarıyla incelenmesi neticesinde, gelecekte üstleneceği hakimlik, savcılık ve avukatlık kamu görevlerine sağlam bir yargı etiği bilgisi ve farkındalığıyla başlayabilecek bir birikim ve donanıma sahip olması amaçlanmaktadır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Dersin tanıtımı, önemi ve hedefleri ile yargı sisteminde yapa zeka teknolojilerinin kullanımının etik boyutu,Etik, Ahlak, Hukuk, Adalet, İnsan Hakları, Meslek Ahlakı ve Yargı Etiği kavramları,Batıda ve Medeniyetimizde Yargı Etiğinin Tarihi Gelişimi: Önemli Düşünür ve Hukukçuların Eserlerinden Örnekler,Yargı Etiği Alanında Uluslararası Temel Belgeler: Bangalor Yargı Etiği İlkeleri, Yargıda Şeffaflığa İlişkin İstanbul Bildirgesi, Budapeşte İlkeleri ve Havana Kuralları,Yargı etiğinin Anayasal ve Yasal Boyutu, Hukuk Devleti ve Kuvvetler Ayrılığı İlkeleri ile İlişkisi,Karşılaştırmalı Hukukta Yargı Etiği: Belgeler ve Mekanizmalar ,Türk Yargı Etiği Bildirgesi, Hazırlanışı, Önemi, İçeriği ve Yorumu ,Ara Sınav,Yargıtay Yargı Etiği Belgesi ile Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Etik Davranış İlkeleri ,Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Değer ve İlkeler,Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Davranış Kuralları,Avukatlık Etiği Alanındaki Uluslararası ve Ulusal Belgeler,Yargıtay Etik Danışma Kurulu ve HSK Kararlarından Örnekler,Yargıtay, Danıştay AYM ve AHİM Kararlarından Örnekler,Uluslararası Standartlar Bağlamında Türk Yargı Etiğinin Değerlendirilmesi ve Yargı Etiğine İlişkin Güncel Sorunlar,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| Etik ve yargı etiği ile ilgili temel kavramları ve bu kavramların hukuk sistemi içerisindeki işlevsel önemini açıklar. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Yargı etiğinin felsefi temellerini ve tarihsel gelişimini, temel düşünürlerin görüşleri çerçevesinde analiz eder. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Yargı etiğine ilişkin uluslararası temel belgeleri ve karşılaştırmalı hukuktaki gelişmeleri küresel standartlar ışığında değerlendirir. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Türkiye’deki yargı etiği belgelerini ve bu belgelerle öngörülen kurumsal denetim mekanizmalarını betimler. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Ulusal ve uluslararası belgelerdeki temel değerleri ve mesleki davranış ilkelerini mukayeseli olarak karşılaştırır. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Yargı etiği ilkelerinin, etik kurulların ve yüksek yargı organlarının kararlarındaki yansımalarını çözümler. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Somut olaylardaki etik ihlalleri saptayarak standartlara uygun profesyonel davranış modelleri ve çözüm önerileri geliştirir. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | 1: Soru - Cevap Tekniği, 4: Vaka Çalışmaları, 5: Tartışma Yöntemi, Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Dersin tanıtımı, önemi ve hedefleri ile yargı sisteminde yapa zeka teknolojilerinin kullanımının etik boyutu | |
| 2 | Etik, Ahlak, Hukuk, Adalet, İnsan Hakları, Meslek Ahlakı ve Yargı Etiği kavramları | |
| 3 | Batıda ve Medeniyetimizde Yargı Etiğinin Tarihi Gelişimi: Önemli Düşünür ve Hukukçuların Eserlerinden Örnekler | |
| 4 | Yargı Etiği Alanında Uluslararası Temel Belgeler: Bangalor Yargı Etiği İlkeleri, Yargıda Şeffaflığa İlişkin İstanbul Bildirgesi, Budapeşte İlkeleri ve Havana Kuralları | |
| 5 | Yargı etiğinin Anayasal ve Yasal Boyutu, Hukuk Devleti ve Kuvvetler Ayrılığı İlkeleri ile İlişkisi | |
| 6 | Karşılaştırmalı Hukukta Yargı Etiği: Belgeler ve Mekanizmalar | |
| 7 | Türk Yargı Etiği Bildirgesi, Hazırlanışı, Önemi, İçeriği ve Yorumu | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Yargıtay Yargı Etiği Belgesi ile Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Etik Davranış İlkeleri | |
| 10 | Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Değer ve İlkeler | |
| 11 | Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Davranış Kuralları | |
| 12 | Avukatlık Etiği Alanındaki Uluslararası ve Ulusal Belgeler | |
| 13 | Yargıtay Etik Danışma Kurulu ve HSK Kararlarından Örnekler | |
| 14 | Yargıtay, Danıştay AYM ve AHİM Kararlarından Örnekler | |
| 15 | Uluslararası Standartlar Bağlamında Türk Yargı Etiğinin Değerlendirilmesi ve Yargı Etiğine İlişkin Güncel Sorunlar | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Ergül, Ergin, Yargı Etiği Ders Dersleri, 4. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2026 2. Ergül, Ergin, Yapay Zeka ve Hukuk, 2. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2025 3. Saldırım, Mustafa, Yargı Etiği Pratik Çalışmaları, Tekin Yayınları, Ankara 2022. 4. Karahasanoğlu, Cihan Osmanağaoğlu, Yargıya Etikle Bakmak, Onikilevha yayınları, İstanbul 2023 5. Avrupa Konseyi, Yargı Etiğine İlişkin Uluslararası Temel Standartlar, https://www.etik.gov.tr/media/cthlcpey/yargi_etigine_iliskin_uluslararasi_temel_standartlar.pdf |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Hukukî kavram ve kurumları tanımlar ve tespit eder, bu kavram ve kurumlar arasındaki ilişkileri açıklar. | X | |||||
| 2 | Bir bilim dalı olarak hukukun ve hukuk sistemlerinin tarihî gelişim sürecini açıklar. | X | |||||
| 3 | Mevzuatı, yargı organlarının kararlarını, bunların değişim ve gelişimini ve bilimsel görüşleri inceler ve açıklar. | X | |||||
| 4 | Somut olayı analiz eder; doğru metodolojik yöntemlerle teorik bilgiyi yorumlar ve somut olaya uygular. | ||||||
| 5 | Mevzuatı, içtihadı ve literatürü eleştirel bir bakış açısıyla inceler, değerlendirir, yorumlar ve özgün görüşlerini aktarır. | ||||||
| 6 | Hukuk teknolojilerini, hukukun temel değerlerini ve etik ilkelerini güçlendirmek için kullanır ve hukuk algoritmalarının tarafsızlık ve nesnelliğini denetler. | ||||||
| 7 | Önüne gelen vakıaya ilişkin bağımsız şekilde araştırma yapar, uyuşmazlığı hukuken doğru şekilde nitelendirir ve çözüm önerisi sunar. | X | |||||
| 8 | Uygulamada karşılaşılan sorunların çözümünde gerektiğinde farklı disiplinlerden yararlanır ve ekip üyesi olarak sorumluluk alır. | ||||||
| 9 | Hukuk kuramı ve uygulamasındaki güncel gelişmeleri izler ve gerekli araştırmaları yapar. | ||||||
| 10 | Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliğini benimser ve öğrenme gereksinimlerini belirleyerek bilgi birikimini sürekli günceller. | ||||||
| 11 | Hukukî konularda kendi görüşüne başvurulması halinde çözüm önerilerini yazılı ve sözlü şekilde uzman olan ve olmayan kitlelere etkin bir şekilde aktarır. | ||||||
| 12 | Hukuk pratiğinde bilişim ve iletişim teknolojilerini ve yararlı yazılım ile donanımları mesleğin gerektirdiği iletişim düzeyinde yetkinlikle kullanır. | ||||||
| 13 | Toplumsal sorumluluk bilinciyle yürütülen etkinliklere ve sosyal projelere hukuki bilgi birikimiyle katkı sağlar. | ||||||
| 14 | Bir yabancı dilde hukuk alanındaki gelişmeleri takip eder, uygun terminolojiyi kullanır ve iletişim kurar. | ||||||
| 15 | Evrensel hukuk ilkelerini, hukukun üstünlüğü ve adaleti temel alarak, Türkiye Cumhuriyeti’nin hukuk devleti niteliğini mesleki uygulamalarında gözetir ve savunur. | X | |||||
| 16 | Bilimsel, mesleki ve etik ilkelere, sosyal haklara, iş sağlığı ve güvenliğine, çevrenin ve kültürel değerlerin korunması amacına uygun hareket eder, ihmal ve risk durumunda uygun tedbirleri alır. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| YARGI ETİĞİ | HUK1212468 | Bahar Dönemi | 2+0 | 2 | 3 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Öğrencinin; Yargı Etiğinin felsefi ve tarihi gelişimini, bu alanındaki temel ilke ve kavramları, ulusal ve uluslararası belgeleri ve adalet ve insan haklarıyla ilişkisi ile ilgili mekanizmaların ve yargı organlarının kararları dikkate alınarak, teorik ve pratik ve karşılaştırmalı boyutlarıyla incelenmesi neticesinde, gelecekte üstleneceği hakimlik, savcılık ve avukatlık kamu görevlerine sağlam bir yargı etiği bilgisi ve farkındalığıyla başlayabilecek bir birikim ve donanıma sahip olması amaçlanmaktadır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Dersin tanıtımı, önemi ve hedefleri ile yargı sisteminde yapa zeka teknolojilerinin kullanımının etik boyutu,Etik, Ahlak, Hukuk, Adalet, İnsan Hakları, Meslek Ahlakı ve Yargı Etiği kavramları,Batıda ve Medeniyetimizde Yargı Etiğinin Tarihi Gelişimi: Önemli Düşünür ve Hukukçuların Eserlerinden Örnekler,Yargı Etiği Alanında Uluslararası Temel Belgeler: Bangalor Yargı Etiği İlkeleri, Yargıda Şeffaflığa İlişkin İstanbul Bildirgesi, Budapeşte İlkeleri ve Havana Kuralları,Yargı etiğinin Anayasal ve Yasal Boyutu, Hukuk Devleti ve Kuvvetler Ayrılığı İlkeleri ile İlişkisi,Karşılaştırmalı Hukukta Yargı Etiği: Belgeler ve Mekanizmalar ,Türk Yargı Etiği Bildirgesi, Hazırlanışı, Önemi, İçeriği ve Yorumu ,Ara Sınav,Yargıtay Yargı Etiği Belgesi ile Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Etik Davranış İlkeleri ,Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Değer ve İlkeler,Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Davranış Kuralları,Avukatlık Etiği Alanındaki Uluslararası ve Ulusal Belgeler,Yargıtay Etik Danışma Kurulu ve HSK Kararlarından Örnekler,Yargıtay, Danıştay AYM ve AHİM Kararlarından Örnekler,Uluslararası Standartlar Bağlamında Türk Yargı Etiğinin Değerlendirilmesi ve Yargı Etiğine İlişkin Güncel Sorunlar,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| Etik ve yargı etiği ile ilgili temel kavramları ve bu kavramların hukuk sistemi içerisindeki işlevsel önemini açıklar. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Yargı etiğinin felsefi temellerini ve tarihsel gelişimini, temel düşünürlerin görüşleri çerçevesinde analiz eder. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Yargı etiğine ilişkin uluslararası temel belgeleri ve karşılaştırmalı hukuktaki gelişmeleri küresel standartlar ışığında değerlendirir. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Türkiye’deki yargı etiği belgelerini ve bu belgelerle öngörülen kurumsal denetim mekanizmalarını betimler. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Ulusal ve uluslararası belgelerdeki temel değerleri ve mesleki davranış ilkelerini mukayeseli olarak karşılaştırır. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Yargı etiği ilkelerinin, etik kurulların ve yüksek yargı organlarının kararlarındaki yansımalarını çözümler. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Somut olaylardaki etik ihlalleri saptayarak standartlara uygun profesyonel davranış modelleri ve çözüm önerileri geliştirir. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | 1: Soru - Cevap Tekniği, 4: Vaka Çalışmaları, 5: Tartışma Yöntemi, Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Dersin tanıtımı, önemi ve hedefleri ile yargı sisteminde yapa zeka teknolojilerinin kullanımının etik boyutu | |
| 2 | Etik, Ahlak, Hukuk, Adalet, İnsan Hakları, Meslek Ahlakı ve Yargı Etiği kavramları | |
| 3 | Batıda ve Medeniyetimizde Yargı Etiğinin Tarihi Gelişimi: Önemli Düşünür ve Hukukçuların Eserlerinden Örnekler | |
| 4 | Yargı Etiği Alanında Uluslararası Temel Belgeler: Bangalor Yargı Etiği İlkeleri, Yargıda Şeffaflığa İlişkin İstanbul Bildirgesi, Budapeşte İlkeleri ve Havana Kuralları | |
| 5 | Yargı etiğinin Anayasal ve Yasal Boyutu, Hukuk Devleti ve Kuvvetler Ayrılığı İlkeleri ile İlişkisi | |
| 6 | Karşılaştırmalı Hukukta Yargı Etiği: Belgeler ve Mekanizmalar | |
| 7 | Türk Yargı Etiği Bildirgesi, Hazırlanışı, Önemi, İçeriği ve Yorumu | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Yargıtay Yargı Etiği Belgesi ile Yargıtay Cumhuriyet Savcıları Etik Davranış İlkeleri | |
| 10 | Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Değer ve İlkeler | |
| 11 | Hakim ve Savcılara İlişkin Yargı Etiği Belgelerindeki Ortak Davranış Kuralları | |
| 12 | Avukatlık Etiği Alanındaki Uluslararası ve Ulusal Belgeler | |
| 13 | Yargıtay Etik Danışma Kurulu ve HSK Kararlarından Örnekler | |
| 14 | Yargıtay, Danıştay AYM ve AHİM Kararlarından Örnekler | |
| 15 | Uluslararası Standartlar Bağlamında Türk Yargı Etiğinin Değerlendirilmesi ve Yargı Etiğine İlişkin Güncel Sorunlar | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Ergül, Ergin, Yargı Etiği Ders Dersleri, 4. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2026 2. Ergül, Ergin, Yapay Zeka ve Hukuk, 2. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2025 3. Saldırım, Mustafa, Yargı Etiği Pratik Çalışmaları, Tekin Yayınları, Ankara 2022. 4. Karahasanoğlu, Cihan Osmanağaoğlu, Yargıya Etikle Bakmak, Onikilevha yayınları, İstanbul 2023 5. Avrupa Konseyi, Yargı Etiğine İlişkin Uluslararası Temel Standartlar, https://www.etik.gov.tr/media/cthlcpey/yargi_etigine_iliskin_uluslararasi_temel_standartlar.pdf |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Hukukî kavram ve kurumları tanımlar ve tespit eder, bu kavram ve kurumlar arasındaki ilişkileri açıklar. | X | |||||
| 2 | Bir bilim dalı olarak hukukun ve hukuk sistemlerinin tarihî gelişim sürecini açıklar. | X | |||||
| 3 | Mevzuatı, yargı organlarının kararlarını, bunların değişim ve gelişimini ve bilimsel görüşleri inceler ve açıklar. | X | |||||
| 4 | Somut olayı analiz eder; doğru metodolojik yöntemlerle teorik bilgiyi yorumlar ve somut olaya uygular. | ||||||
| 5 | Mevzuatı, içtihadı ve literatürü eleştirel bir bakış açısıyla inceler, değerlendirir, yorumlar ve özgün görüşlerini aktarır. | ||||||
| 6 | Hukuk teknolojilerini, hukukun temel değerlerini ve etik ilkelerini güçlendirmek için kullanır ve hukuk algoritmalarının tarafsızlık ve nesnelliğini denetler. | ||||||
| 7 | Önüne gelen vakıaya ilişkin bağımsız şekilde araştırma yapar, uyuşmazlığı hukuken doğru şekilde nitelendirir ve çözüm önerisi sunar. | X | |||||
| 8 | Uygulamada karşılaşılan sorunların çözümünde gerektiğinde farklı disiplinlerden yararlanır ve ekip üyesi olarak sorumluluk alır. | ||||||
| 9 | Hukuk kuramı ve uygulamasındaki güncel gelişmeleri izler ve gerekli araştırmaları yapar. | ||||||
| 10 | Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliğini benimser ve öğrenme gereksinimlerini belirleyerek bilgi birikimini sürekli günceller. | ||||||
| 11 | Hukukî konularda kendi görüşüne başvurulması halinde çözüm önerilerini yazılı ve sözlü şekilde uzman olan ve olmayan kitlelere etkin bir şekilde aktarır. | ||||||
| 12 | Hukuk pratiğinde bilişim ve iletişim teknolojilerini ve yararlı yazılım ile donanımları mesleğin gerektirdiği iletişim düzeyinde yetkinlikle kullanır. | ||||||
| 13 | Toplumsal sorumluluk bilinciyle yürütülen etkinliklere ve sosyal projelere hukuki bilgi birikimiyle katkı sağlar. | ||||||
| 14 | Bir yabancı dilde hukuk alanındaki gelişmeleri takip eder, uygun terminolojiyi kullanır ve iletişim kurar. | ||||||
| 15 | Evrensel hukuk ilkelerini, hukukun üstünlüğü ve adaleti temel alarak, Türkiye Cumhuriyeti’nin hukuk devleti niteliğini mesleki uygulamalarında gözetir ve savunur. | X | |||||
| 16 | Bilimsel, mesleki ve etik ilkelere, sosyal haklara, iş sağlığı ve güvenliğine, çevrenin ve kültürel değerlerin korunması amacına uygun hareket eder, ihmal ve risk durumunda uygun tedbirleri alır. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |