Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| ALTERNATİF UYUŞMAZLIK ÇÖZÜMLERİ VE TAHKİM | ÖHUKY1222731 | Bahar Dönemi | 3+0 | 3 | 8 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Tezli Yüksek Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | Arş. Gör. Emir ATAK |
| Dersin Amacı | Dersin temel amacı, devlet yargısına alternatif teşkil eden uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin teorik ve pratik altyapısını incelemektir. Ders kapsamında müzakere, uzlaştırma ve özellikle arabuluculuk kurumunun işleyişi ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ayrıntılı biçimde ele alınır. Ayrıca tahkim hukuku bağlamında 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (iç tahkim) ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu çerçevesinde tahkim sözleşmesi, hakemlerin seçimi, tahkim yargılaması usulü, hakem kararlarının niteliği ve bu kararların iptali ile tenfizi konuları açıklanır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Genel olarak alternatif uyuşmazlık çözüm yolları,Arabuluculuk kavramı; Avrupa Birliği ve bazı ülkelerde arabuluculuk,Arabuluculuğa hâkim olan ilkeler,Arabulucu sözleşmesi ve arabulucunun yükümlülükleri,Arabuluculuk yöntemi,Dava şartı arabuluculuk,Tahkim ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının ana hatları,Ara Sınav,Tahkim kavramı ve anlamı,Tahkim sözleşmesi ve tahkim ilk itirazı,Tahkime elverişlilik,Tahkimde görevli ve yetkili mahkeme ile geçici hukuki koruma tedbirleri,Hakemlerin seçimi,Tahkim yargılaması usulü,Tahkim yargılamasının sona ermesi ve hakem kararlarına karşı kanun yolları,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| Devlet yargısı ile alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerini, avantajları ile dezavantajları bakımından uyuşmazlığın niteliğine göre karşılaştırır. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Geçerlilik şartlarına uygun bir tahkim sözleşmesi hazırlar. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Patolojik tahkim şartlarının tahkim yargılamasına etkisini tespit eder. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Somut olaya uygulanacak tahkim rejimini, tahkim yeri kavramından hareketle iç tahkim (HMK) ile milletlerarası tahkim (MTK) ayrımı çerçevesinde belirler. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Hakemlerin seçimi, reddi, sorumluluğu ile tahkim yargılamasının yürütülmesine ilişkin usul kurallarını uygular. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Hakem kararlarının iptali ile yabancı hakem kararlarının tenfizine (New York Sözleşmesi) ilişkin şartları değerlendirir. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu çerçevesinde ihtiyari arabuluculuk ile dava şartı arabuluculuk süreçlerini arabuluculuğa hâkim olan ilkeler bağlamında analiz eder. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | 1: Soru - Cevap Tekniği, 4: Vaka Çalışmaları, 5: Tartışma Yöntemi, Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | Ödev: Ödev, Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Genel olarak alternatif uyuşmazlık çözüm yolları | |
| 2 | Arabuluculuk kavramı; Avrupa Birliği ve bazı ülkelerde arabuluculuk | |
| 3 | Arabuluculuğa hâkim olan ilkeler | |
| 4 | Arabulucu sözleşmesi ve arabulucunun yükümlülükleri | |
| 5 | Arabuluculuk yöntemi | |
| 6 | Dava şartı arabuluculuk | |
| 7 | Tahkim ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının ana hatları | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Tahkim kavramı ve anlamı | |
| 10 | Tahkim sözleşmesi ve tahkim ilk itirazı | |
| 11 | Tahkime elverişlilik | |
| 12 | Tahkimde görevli ve yetkili mahkeme ile geçici hukuki koruma tedbirleri | |
| 13 | Hakemlerin seçimi | |
| 14 | Tahkim yargılaması usulü | |
| 15 | Tahkim yargılamasının sona ermesi ve hakem kararlarına karşı kanun yolları | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| Kurt Konca, N., Akipek Öcal, Ş., Yıldırım, A., Karabacak, H., Kazan, H. (2023) Arabuluculuğun Temel İlkeleri, içinde: Akipek Öcal, Ş. (Ed.) Uzman Arabuluculuğa Giriş Kitabı, 1. Baskı, Avrupa Konseyi, Ankara. Kaya, S. (Ed.) (2022) Milli Tahkim Kapsamında Tahkime Elverişlilik, 1. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul. Özbek, M. S. (2022) Alternatif Uyuşmazlık Çözümü, 5. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara. Özbek, M. S. (2022) Tahkim Hukuku, Cilt I-II, 1. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara. Akıncı, Z. (2025) Milletlerarası Tahkim, 7. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul. Ağırman, D. (2022) Milli & Milletlerarası Tahkim, 1. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara. Ekmekçi, Ö., Özekes, M., Atalı, M., Seven, V. (2019) Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk, 2. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Özel hukuk alanında yer alan güncel gelişmeler ışığında özel hukukla ilgili temel kaynaklar, mevzuat ve yargı içtihatları hakkında bilgilere sahiptir. | X | |||||
| 2 | Özel hukuk alanı ile ilgili disiplinlere ait kavram, kurum ve yöntemler arasındaki ilişkiyi kavrayarak bağlantı kurar. | ||||||
| 3 | Özel hukuk alanındaki bilimsel bilgiye ulaşır, değerlendirir ve bu bilgiyi hukuki problemlerin çözümünde kullanır. | X | |||||
| 4 | Özel hukuka dair bireysel ve toplumsal sorunlar üzerinde fikir yürütür ve güncel gelişmeler ışığında çözümler üretir. | X | |||||
| 5 | Hukuk kuram ve uygulamasında karşılaşılan sorunları hukuk alanına özgü araştırma yöntemlerini kullanarak çözümler. | X | |||||
| 6 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde uzmanlık gerektiren bir çalışmayı bağımsız olarak yürütür. | X | |||||
| 7 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde karşılaşılan ve uzmanlık gerektiren karmaşık sorunların çözümü için farklı bakış açıları geliştirir ve sorumluluk alarak çözüm üretir. | X | |||||
| 8 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir. | X | |||||
| 9 | Yaşam boyu öğrenmeye ilişkin olumlu tutum geliştirir ve davranışa dönüştürür. | ||||||
| 10 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgiler ile hukuk kuram ve uygulamasına ilişkin güncel gelişmeleri alanındaki ve alan dışındaki gruplara yazılı ve sözlü olarak sistemli biçimde aktarır. | X | |||||
| 11 | Hukuk kavram ve kurumları, yerleşik hukuk uygulaması ve hukuk kurallarını eleştirel bir gözle sorgulayarak gerektiğinde bunları geliştirir ve değiştirmek üzere girişimde bulunur. | X | |||||
| 12 | Hukuk alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanır. | ||||||
| 13 | Özel hukuk alanlarına ve alt disiplinlerine ilişkin bilgilerin edinilmesi, işlenmesi ve değerlendirilmesi süreçlerinde toplumsal, bilimsel ve etik değerleri gözeterek içselleştirir. | X | |||||
| 14 | Hukukçu olmanın gerektirdiği dürüstlük, adalet ve etik anlayışını geliştirerek çevresine öğretir. | ||||||
| 15 | Bir yabancı dili en az Avrupa Dil Portföyü B2 Genel Düzeyi'nde kullanarak sözlü ve yazılı iletişim kurabilir. | ||||||
| 16 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde uzmanlık gerektiren bir çalışmada liderlik yapabilir. | ||||||
| 17 | Özel hukuk alanına ve alt disiplinlerine ilişkin konu ve sorunlarda strateji, politika ve uygulama planları geliştirebilir ve bunlar sonucunda elde edilen verileri, kalite süreçleri çerçevesinde değerlendirip işleyebilir. | X | |||||
| 18 | Hukuk alanına ait içselleştirilen bilgiyi, edindiği problem çözme ve yöntemleri pratik olaylara uygulama becerilerini, diğer disiplinlerdeki çalışmalarda da kullanma yeteneği kazanır. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| ALTERNATİF UYUŞMAZLIK ÇÖZÜMLERİ VE TAHKİM | ÖHUKY1222731 | Bahar Dönemi | 3+0 | 3 | 8 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Tezli Yüksek Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | Arş. Gör. Emir ATAK |
| Dersin Amacı | Dersin temel amacı, devlet yargısına alternatif teşkil eden uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin teorik ve pratik altyapısını incelemektir. Ders kapsamında müzakere, uzlaştırma ve özellikle arabuluculuk kurumunun işleyişi ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ayrıntılı biçimde ele alınır. Ayrıca tahkim hukuku bağlamında 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (iç tahkim) ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu çerçevesinde tahkim sözleşmesi, hakemlerin seçimi, tahkim yargılaması usulü, hakem kararlarının niteliği ve bu kararların iptali ile tenfizi konuları açıklanır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Genel olarak alternatif uyuşmazlık çözüm yolları,Arabuluculuk kavramı; Avrupa Birliği ve bazı ülkelerde arabuluculuk,Arabuluculuğa hâkim olan ilkeler,Arabulucu sözleşmesi ve arabulucunun yükümlülükleri,Arabuluculuk yöntemi,Dava şartı arabuluculuk,Tahkim ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının ana hatları,Ara Sınav,Tahkim kavramı ve anlamı,Tahkim sözleşmesi ve tahkim ilk itirazı,Tahkime elverişlilik,Tahkimde görevli ve yetkili mahkeme ile geçici hukuki koruma tedbirleri,Hakemlerin seçimi,Tahkim yargılaması usulü,Tahkim yargılamasının sona ermesi ve hakem kararlarına karşı kanun yolları,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| Devlet yargısı ile alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemlerini, avantajları ile dezavantajları bakımından uyuşmazlığın niteliğine göre karşılaştırır. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Geçerlilik şartlarına uygun bir tahkim sözleşmesi hazırlar. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Patolojik tahkim şartlarının tahkim yargılamasına etkisini tespit eder. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Somut olaya uygulanacak tahkim rejimini, tahkim yeri kavramından hareketle iç tahkim (HMK) ile milletlerarası tahkim (MTK) ayrımı çerçevesinde belirler. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Hakemlerin seçimi, reddi, sorumluluğu ile tahkim yargılamasının yürütülmesine ilişkin usul kurallarını uygular. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Hakem kararlarının iptali ile yabancı hakem kararlarının tenfizine (New York Sözleşmesi) ilişkin şartları değerlendirir. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu çerçevesinde ihtiyari arabuluculuk ile dava şartı arabuluculuk süreçlerini arabuluculuğa hâkim olan ilkeler bağlamında analiz eder. | 1, 4, 5, Anlatım Yöntemi | Ödev, Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | 1: Soru - Cevap Tekniği, 4: Vaka Çalışmaları, 5: Tartışma Yöntemi, Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | Ödev: Ödev, Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Genel olarak alternatif uyuşmazlık çözüm yolları | |
| 2 | Arabuluculuk kavramı; Avrupa Birliği ve bazı ülkelerde arabuluculuk | |
| 3 | Arabuluculuğa hâkim olan ilkeler | |
| 4 | Arabulucu sözleşmesi ve arabulucunun yükümlülükleri | |
| 5 | Arabuluculuk yöntemi | |
| 6 | Dava şartı arabuluculuk | |
| 7 | Tahkim ve alternatif uyuşmazlık çözüm yollarının ana hatları | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Tahkim kavramı ve anlamı | |
| 10 | Tahkim sözleşmesi ve tahkim ilk itirazı | |
| 11 | Tahkime elverişlilik | |
| 12 | Tahkimde görevli ve yetkili mahkeme ile geçici hukuki koruma tedbirleri | |
| 13 | Hakemlerin seçimi | |
| 14 | Tahkim yargılaması usulü | |
| 15 | Tahkim yargılamasının sona ermesi ve hakem kararlarına karşı kanun yolları | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| Kurt Konca, N., Akipek Öcal, Ş., Yıldırım, A., Karabacak, H., Kazan, H. (2023) Arabuluculuğun Temel İlkeleri, içinde: Akipek Öcal, Ş. (Ed.) Uzman Arabuluculuğa Giriş Kitabı, 1. Baskı, Avrupa Konseyi, Ankara. Kaya, S. (Ed.) (2022) Milli Tahkim Kapsamında Tahkime Elverişlilik, 1. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul. Özbek, M. S. (2022) Alternatif Uyuşmazlık Çözümü, 5. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara. Özbek, M. S. (2022) Tahkim Hukuku, Cilt I-II, 1. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara. Akıncı, Z. (2025) Milletlerarası Tahkim, 7. Baskı, Vedat Kitapçılık, İstanbul. Ağırman, D. (2022) Milli & Milletlerarası Tahkim, 1. Baskı, Yetkin Yayınları, Ankara. Ekmekçi, Ö., Özekes, M., Atalı, M., Seven, V. (2019) Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk, 2. Baskı, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Özel hukuk alanında yer alan güncel gelişmeler ışığında özel hukukla ilgili temel kaynaklar, mevzuat ve yargı içtihatları hakkında bilgilere sahiptir. | X | |||||
| 2 | Özel hukuk alanı ile ilgili disiplinlere ait kavram, kurum ve yöntemler arasındaki ilişkiyi kavrayarak bağlantı kurar. | ||||||
| 3 | Özel hukuk alanındaki bilimsel bilgiye ulaşır, değerlendirir ve bu bilgiyi hukuki problemlerin çözümünde kullanır. | X | |||||
| 4 | Özel hukuka dair bireysel ve toplumsal sorunlar üzerinde fikir yürütür ve güncel gelişmeler ışığında çözümler üretir. | X | |||||
| 5 | Hukuk kuram ve uygulamasında karşılaşılan sorunları hukuk alanına özgü araştırma yöntemlerini kullanarak çözümler. | X | |||||
| 6 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde uzmanlık gerektiren bir çalışmayı bağımsız olarak yürütür. | X | |||||
| 7 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde karşılaşılan ve uzmanlık gerektiren karmaşık sorunların çözümü için farklı bakış açıları geliştirir ve sorumluluk alarak çözüm üretir. | X | |||||
| 8 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir. | X | |||||
| 9 | Yaşam boyu öğrenmeye ilişkin olumlu tutum geliştirir ve davranışa dönüştürür. | ||||||
| 10 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgiler ile hukuk kuram ve uygulamasına ilişkin güncel gelişmeleri alanındaki ve alan dışındaki gruplara yazılı ve sözlü olarak sistemli biçimde aktarır. | X | |||||
| 11 | Hukuk kavram ve kurumları, yerleşik hukuk uygulaması ve hukuk kurallarını eleştirel bir gözle sorgulayarak gerektiğinde bunları geliştirir ve değiştirmek üzere girişimde bulunur. | X | |||||
| 12 | Hukuk alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanır. | ||||||
| 13 | Özel hukuk alanlarına ve alt disiplinlerine ilişkin bilgilerin edinilmesi, işlenmesi ve değerlendirilmesi süreçlerinde toplumsal, bilimsel ve etik değerleri gözeterek içselleştirir. | X | |||||
| 14 | Hukukçu olmanın gerektirdiği dürüstlük, adalet ve etik anlayışını geliştirerek çevresine öğretir. | ||||||
| 15 | Bir yabancı dili en az Avrupa Dil Portföyü B2 Genel Düzeyi'nde kullanarak sözlü ve yazılı iletişim kurabilir. | ||||||
| 16 | Özel hukuk alanında ve alt disiplinlerinde uzmanlık gerektiren bir çalışmada liderlik yapabilir. | ||||||
| 17 | Özel hukuk alanına ve alt disiplinlerine ilişkin konu ve sorunlarda strateji, politika ve uygulama planları geliştirebilir ve bunlar sonucunda elde edilen verileri, kalite süreçleri çerçevesinde değerlendirip işleyebilir. | X | |||||
| 18 | Hukuk alanına ait içselleştirilen bilgiyi, edindiği problem çözme ve yöntemleri pratik olaylara uygulama becerilerini, diğer disiplinlerdeki çalışmalarda da kullanma yeteneği kazanır. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 50 | |
| Toplam | 100 | |