Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ | RYZ2122306 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı | Salı 10:40-11:30 Salı 11:40-12:30 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | Öğr.Gör. MELTEM KOZAN BEZCİ |
| Dersin Yardımcıları | Öğretim Görevlisi Dr. Sinem UYSAL |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı; öğrencilerin iş sağlığı ve güvenliği kavramlarını, temel mevzuat yaklaşımını, iş kazası ve meslek hastalığı nedenlerini, tehlike ve risk ayrımını ve robotik, elektronik, bilgisayar donanımı, laboratuvar ve atölye ortamlarında güvenli çalışma ilkelerini öğrenmesini sağlamaktır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; İş sağlığı ve güvenliğine giriş; temel kavramlar, amaç, kapsam ve güvenlik kültürü,İş sağlığı ve güvenliği mevzuatına giriş; işveren, çalışan ve iş güvenliği uzmanının temel sorumlulukları,Tehlike, risk, ramak kala olay, iş kazası ve meslek hastalığı kavramları,Risk değerlendirmesine giriş; tehlike belirleme, risk seviyesi ve basit kontrol önlemleri,Laboratuvar ve atölye güvenliği; düzenli çalışma alanı, güvenli davranış ve temel uyarı işaretleri,Elektrik güvenliği; düşük gerilim riskleri, kısa devre, kaçak akım, ESD ve güvenli ölçüm yaklaşımı,Mekanik ve robotik sistemlerde güvenlik; hareketli parçalar, sıkışma noktaları, acil durdurma ve koruyucu düzenekler,Ara Sınav,Yangın güvenliği ve acil durumlar; yangın sınıfları, yangın söndürücüler, tahliye ve ilk bildirim,Kimyasal, lehimleme ve batarya güvenliği; etiketleme, havalandırma, depolama ve temel önlemler,Ergonomi; bilgisayar kullanımı, elle taşıma, duruş bozuklukları ve çalışma ortamı düzeni,Kişisel koruyucu donanımlar; gözlük, eldiven, maske, iş ayakkabısı ve doğru kullanım prensipleri,Makine, cihaz ve ekipman güvenliği; bakım öncesi güvenli duruma alma, enerji kesme ve kilitleme-etiketleme yaklaşımı,Olay bildirimi ve temel kaza inceleme; kök neden, düzeltici faaliyet ve kayıt tutma,Robotik ve yapay zeka laboratuvarı için örnek risk değerlendirme çalışması,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili temel kavramları ve tarafların yasal sorumluluklarını açıklar. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 2. Tehlike, risk, ramak kala olay, iş kazası ve meslek hastalığı kavramlarını ayırt eder. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 3. Elektrik, mekanik, robotik, kimyasal, yangın ve ergonomi kaynaklı temel risk faktörlerini sınıflandırır. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 4. Laboratuvar ve atölye ortamlarında kişisel koruyucu donanımları, uyarı işaretlerini ve güvenli çalışma kurallarını uygular. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 5. Belirli bir çalışma senaryosu için temel risk değerlendirmesini yapar ve acil durumlarda izlenecek adımları açıklar. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | 1: Çoktan Seçmeli Sınav, Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | İş sağlığı ve güvenliğine giriş; temel kavramlar, amaç, kapsam ve güvenlik kültürü | |
| 2 | İş sağlığı ve güvenliği mevzuatına giriş; işveren, çalışan ve iş güvenliği uzmanının temel sorumlulukları | |
| 3 | Tehlike, risk, ramak kala olay, iş kazası ve meslek hastalığı kavramları | |
| 4 | Risk değerlendirmesine giriş; tehlike belirleme, risk seviyesi ve basit kontrol önlemleri | |
| 5 | Laboratuvar ve atölye güvenliği; düzenli çalışma alanı, güvenli davranış ve temel uyarı işaretleri | |
| 6 | Elektrik güvenliği; düşük gerilim riskleri, kısa devre, kaçak akım, ESD ve güvenli ölçüm yaklaşımı | |
| 7 | Mekanik ve robotik sistemlerde güvenlik; hareketli parçalar, sıkışma noktaları, acil durdurma ve koruyucu düzenekler | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Yangın güvenliği ve acil durumlar; yangın sınıfları, yangın söndürücüler, tahliye ve ilk bildirim | |
| 10 | Kimyasal, lehimleme ve batarya güvenliği; etiketleme, havalandırma, depolama ve temel önlemler | |
| 11 | Ergonomi; bilgisayar kullanımı, elle taşıma, duruş bozuklukları ve çalışma ortamı düzeni | |
| 12 | Kişisel koruyucu donanımlar; gözlük, eldiven, maske, iş ayakkabısı ve doğru kullanım prensipleri | |
| 13 | Makine, cihaz ve ekipman güvenliği; bakım öncesi güvenli duruma alma, enerji kesme ve kilitleme-etiketleme yaklaşımı | |
| 14 | Olay bildirimi ve temel kaza inceleme; kök neden, düzeltici faaliyet ve kayıt tutma | |
| 15 | Robotik ve yapay zeka laboratuvarı için örnek risk değerlendirme çalışması | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. (t.y.). İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü eğitim materyalleri. https://www.csgb.gov.tr 2. Akpınar, T. (2019). İş sağlığı ve güvenliği. Ekin Yayınevi. 3. Gerek, N. (2017). İş sağlığı ve güvenliği. Anadolu Üniversitesi Yayınları. 4. Karadağ, M. (2020). MYO’lar için iş sağlığı ve güvenliği. Nobel Akademik Yayıncılık. 5. Aydın, A. F., & Başer, H. (2018). İş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemleri. Detay Yayıncılık. 6. Pektaş, A. O. (2016). İş güvenliği ve risk yönetimi. Seçkin Yayıncılık. 7. Özkılıç, Ö. (2014). İş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemleri ve risk değerlendirme metodolojileri. TİSK Yayınları. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Temel matematik, programlama ve elektronik bilgilerini robotik ve yapay zekâ uygulamalarında etkin bir şekilde kullanır. | ||||||
| 2 | Robotik sistemlerin sensör, aktüatör ve kontrol birimleri gibi temel bileşenlerini tanımlar, donanımsal kurulumlarını yapar ve çalıştırır. | X | |||||
| 3 | Mikrodenetleyici platformlarında temel seviyede program geliştirir ve donanım entegrasyonunu sağlar. | ||||||
| 4 | Alanında yaygın kullanılan programlama dillerini kullanarak temel algoritmalar tasarlar ve uygular. | ||||||
| 5 | Temel makine öğrenmesi yöntemlerini kullanarak yapay zekâ uygulamaları geliştirir ve test süreçlerini yürütür. | ||||||
| 6 | Sensörlerden elde edilen verileri toplar, analiz eder ve sistemin işleyişine göre yorumlar. | ||||||
| 7 | Temel kontrol sistemlerini kurar ve sistem performansını ilgili standartlara göre değerlendirir. | X | |||||
| 8 | Robotik ve otomasyon projelerinin planlama, geliştirme ve test süreçlerinde bireysel inisiyatif alır; çok disiplinli takım çalışmaları içinde etkin rol alarak sorumluluk üstlenir. | X | |||||
| 9 | Karşılaşılan donanımsal ve yazılımsal teknik problemlere temel düzeyde çözüm üretir, hata ayıklama işlemlerini gerçekleştirir. | X | |||||
| 10 | Mesleki konulardaki düşüncelerini sözlü ve yazılı olarak ifade eder, alanı ile ilgili teknik dokümanları okur ve anlar. | ||||||
| 11 | Mesleki uygulamalarında etik kurallara, kalite süreçlerine ve iş sağlığı-güvenliği standartlarına uygun hareket eder. | X | |||||
| 12 | Yaşam boyu öğrenme bilinci ile robotik ve yapay zekâ alanındaki güncel gelişmeleri takip eder, kendini sürekli yeniler. | X | |||||
| 13 | Alanındaki yenilikleri izleyebilecek ve temel düzeyde iletişim kurabilecek seviyede en az bir yabancı dili (Avrupa Dil Portföyü A2 Genel Düzeyinde) kullanır. | ||||||
| 14 | Alanının gerektirdiği bilişim ve iletişim teknolojilerini Avrupa Bilgisayar Kullanma Lisansı Temel Düzeyinde etkin bir şekilde kullanır. | ||||||
| 15 | Robotik ve yapay zekâ teknolojilerinin toplumsal, çevresel ve ekonomik etkilerini temel düzeyde değerlendirir; girişimcilik, yenilikçilik ve sürdürülebilirlik kavramları hakkında bilgi sahibi olarak bunları mesleki süreçlerine yansıtır. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ | RYZ2122306 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı | Salı 10:40-11:30 Salı 11:40-12:30 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | Öğr.Gör. MELTEM KOZAN BEZCİ |
| Dersin Yardımcıları | Öğretim Görevlisi Dr. Sinem UYSAL |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı; öğrencilerin iş sağlığı ve güvenliği kavramlarını, temel mevzuat yaklaşımını, iş kazası ve meslek hastalığı nedenlerini, tehlike ve risk ayrımını ve robotik, elektronik, bilgisayar donanımı, laboratuvar ve atölye ortamlarında güvenli çalışma ilkelerini öğrenmesini sağlamaktır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; İş sağlığı ve güvenliğine giriş; temel kavramlar, amaç, kapsam ve güvenlik kültürü,İş sağlığı ve güvenliği mevzuatına giriş; işveren, çalışan ve iş güvenliği uzmanının temel sorumlulukları,Tehlike, risk, ramak kala olay, iş kazası ve meslek hastalığı kavramları,Risk değerlendirmesine giriş; tehlike belirleme, risk seviyesi ve basit kontrol önlemleri,Laboratuvar ve atölye güvenliği; düzenli çalışma alanı, güvenli davranış ve temel uyarı işaretleri,Elektrik güvenliği; düşük gerilim riskleri, kısa devre, kaçak akım, ESD ve güvenli ölçüm yaklaşımı,Mekanik ve robotik sistemlerde güvenlik; hareketli parçalar, sıkışma noktaları, acil durdurma ve koruyucu düzenekler,Ara Sınav,Yangın güvenliği ve acil durumlar; yangın sınıfları, yangın söndürücüler, tahliye ve ilk bildirim,Kimyasal, lehimleme ve batarya güvenliği; etiketleme, havalandırma, depolama ve temel önlemler,Ergonomi; bilgisayar kullanımı, elle taşıma, duruş bozuklukları ve çalışma ortamı düzeni,Kişisel koruyucu donanımlar; gözlük, eldiven, maske, iş ayakkabısı ve doğru kullanım prensipleri,Makine, cihaz ve ekipman güvenliği; bakım öncesi güvenli duruma alma, enerji kesme ve kilitleme-etiketleme yaklaşımı,Olay bildirimi ve temel kaza inceleme; kök neden, düzeltici faaliyet ve kayıt tutma,Robotik ve yapay zeka laboratuvarı için örnek risk değerlendirme çalışması,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili temel kavramları ve tarafların yasal sorumluluklarını açıklar. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 2. Tehlike, risk, ramak kala olay, iş kazası ve meslek hastalığı kavramlarını ayırt eder. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 3. Elektrik, mekanik, robotik, kimyasal, yangın ve ergonomi kaynaklı temel risk faktörlerini sınıflandırır. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 4. Laboratuvar ve atölye ortamlarında kişisel koruyucu donanımları, uyarı işaretlerini ve güvenli çalışma kurallarını uygular. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 5. Belirli bir çalışma senaryosu için temel risk değerlendirmesini yapar ve acil durumlarda izlenecek adımları açıklar. | Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | 1: Çoktan Seçmeli Sınav, Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | İş sağlığı ve güvenliğine giriş; temel kavramlar, amaç, kapsam ve güvenlik kültürü | |
| 2 | İş sağlığı ve güvenliği mevzuatına giriş; işveren, çalışan ve iş güvenliği uzmanının temel sorumlulukları | |
| 3 | Tehlike, risk, ramak kala olay, iş kazası ve meslek hastalığı kavramları | |
| 4 | Risk değerlendirmesine giriş; tehlike belirleme, risk seviyesi ve basit kontrol önlemleri | |
| 5 | Laboratuvar ve atölye güvenliği; düzenli çalışma alanı, güvenli davranış ve temel uyarı işaretleri | |
| 6 | Elektrik güvenliği; düşük gerilim riskleri, kısa devre, kaçak akım, ESD ve güvenli ölçüm yaklaşımı | |
| 7 | Mekanik ve robotik sistemlerde güvenlik; hareketli parçalar, sıkışma noktaları, acil durdurma ve koruyucu düzenekler | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Yangın güvenliği ve acil durumlar; yangın sınıfları, yangın söndürücüler, tahliye ve ilk bildirim | |
| 10 | Kimyasal, lehimleme ve batarya güvenliği; etiketleme, havalandırma, depolama ve temel önlemler | |
| 11 | Ergonomi; bilgisayar kullanımı, elle taşıma, duruş bozuklukları ve çalışma ortamı düzeni | |
| 12 | Kişisel koruyucu donanımlar; gözlük, eldiven, maske, iş ayakkabısı ve doğru kullanım prensipleri | |
| 13 | Makine, cihaz ve ekipman güvenliği; bakım öncesi güvenli duruma alma, enerji kesme ve kilitleme-etiketleme yaklaşımı | |
| 14 | Olay bildirimi ve temel kaza inceleme; kök neden, düzeltici faaliyet ve kayıt tutma | |
| 15 | Robotik ve yapay zeka laboratuvarı için örnek risk değerlendirme çalışması | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. (t.y.). İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü eğitim materyalleri. https://www.csgb.gov.tr 2. Akpınar, T. (2019). İş sağlığı ve güvenliği. Ekin Yayınevi. 3. Gerek, N. (2017). İş sağlığı ve güvenliği. Anadolu Üniversitesi Yayınları. 4. Karadağ, M. (2020). MYO’lar için iş sağlığı ve güvenliği. Nobel Akademik Yayıncılık. 5. Aydın, A. F., & Başer, H. (2018). İş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemleri. Detay Yayıncılık. 6. Pektaş, A. O. (2016). İş güvenliği ve risk yönetimi. Seçkin Yayıncılık. 7. Özkılıç, Ö. (2014). İş sağlığı ve güvenliği yönetim sistemleri ve risk değerlendirme metodolojileri. TİSK Yayınları. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Temel matematik, programlama ve elektronik bilgilerini robotik ve yapay zekâ uygulamalarında etkin bir şekilde kullanır. | ||||||
| 2 | Robotik sistemlerin sensör, aktüatör ve kontrol birimleri gibi temel bileşenlerini tanımlar, donanımsal kurulumlarını yapar ve çalıştırır. | X | |||||
| 3 | Mikrodenetleyici platformlarında temel seviyede program geliştirir ve donanım entegrasyonunu sağlar. | ||||||
| 4 | Alanında yaygın kullanılan programlama dillerini kullanarak temel algoritmalar tasarlar ve uygular. | ||||||
| 5 | Temel makine öğrenmesi yöntemlerini kullanarak yapay zekâ uygulamaları geliştirir ve test süreçlerini yürütür. | ||||||
| 6 | Sensörlerden elde edilen verileri toplar, analiz eder ve sistemin işleyişine göre yorumlar. | ||||||
| 7 | Temel kontrol sistemlerini kurar ve sistem performansını ilgili standartlara göre değerlendirir. | X | |||||
| 8 | Robotik ve otomasyon projelerinin planlama, geliştirme ve test süreçlerinde bireysel inisiyatif alır; çok disiplinli takım çalışmaları içinde etkin rol alarak sorumluluk üstlenir. | X | |||||
| 9 | Karşılaşılan donanımsal ve yazılımsal teknik problemlere temel düzeyde çözüm üretir, hata ayıklama işlemlerini gerçekleştirir. | X | |||||
| 10 | Mesleki konulardaki düşüncelerini sözlü ve yazılı olarak ifade eder, alanı ile ilgili teknik dokümanları okur ve anlar. | ||||||
| 11 | Mesleki uygulamalarında etik kurallara, kalite süreçlerine ve iş sağlığı-güvenliği standartlarına uygun hareket eder. | X | |||||
| 12 | Yaşam boyu öğrenme bilinci ile robotik ve yapay zekâ alanındaki güncel gelişmeleri takip eder, kendini sürekli yeniler. | X | |||||
| 13 | Alanındaki yenilikleri izleyebilecek ve temel düzeyde iletişim kurabilecek seviyede en az bir yabancı dili (Avrupa Dil Portföyü A2 Genel Düzeyinde) kullanır. | ||||||
| 14 | Alanının gerektirdiği bilişim ve iletişim teknolojilerini Avrupa Bilgisayar Kullanma Lisansı Temel Düzeyinde etkin bir şekilde kullanır. | ||||||
| 15 | Robotik ve yapay zekâ teknolojilerinin toplumsal, çevresel ve ekonomik etkilerini temel düzeyde değerlendirir; girişimcilik, yenilikçilik ve sürdürülebilirlik kavramları hakkında bilgi sahibi olarak bunları mesleki süreçlerine yansıtır. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |