Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| MOBİL ROBOTLAR VE OTONOM SİSTEMLER | RYZ2222315 | Bahar Dönemi | 2+2 | 3 | 4 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | Öğretim Görevlisi Dr. Sinem UYSAL |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı; mobil robotların temel çalışma prensiplerini, hareket yapısını, algılama yöntemlerini, konum kestirimi ve basit otonom davranış tasarımını ön lisans düzeyinde öğretmektir. Ders sonunda öğrencinin sensör verisi kullanan, basit kararlar verebilen ve belirlenen görevi yerine getiren temel bir mobil robot sistemi tasarlayabilmesi hedeflenir. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Mobil robotlara giriş, otonom sistem kavramı, mobil robot kullanım alanları,Mobil robot bileşenleri, mekanik yapı, kontrol birimi, güç sistemi, sensör ve aktüatör ilişkisi,Hareket mekanizmaları, diferansiyel sürüş, paletli ve çok tekerlekli robot yapıları,Koordinat sistemleri, robot konumu, yönelim, temel hareket değişkenleri,Tekerlekli mobil robotlarda temel kinematik ve hız kontrolü,Odometri, enkoder kullanımı, hareket tahmini ve hata kaynakları,Mobil robotlarda sensörler, mesafe algılama, IMU, kamera ve lidar kavramları,Ara Sınav,Engel algılama ve basit engelden kaçınma yöntemleri,Konum kestirimi ve haritalamaya giriş, ortam temsili ve ızgara harita mantığı,Yol planlamaya giriş, hedefe yönelme, en kısa yol ve rota kavramları,Mobil robotlarda görev yönetimi, durum makineleri ve basit karar verme yapıları,Robot simülasyon ortamları, sanal sensör verisi ve hareket komutu üretimi,Basit otonom mobil robot uygulaması, sensör verisi ile hedefe gitme senaryosu,Proje uygulamalarının değerlendirilmesi, hata analizi ve sistem iyileştirme,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Mobil robot türlerini, temel bileşenlerini ve kullanım alanlarını açıklar. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 2. Tekerlekli mobil robotlarda temel hareket ve kinematik modellerini analiz eder. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 3. Sensör, aktüatör ve kontrol birimlerinin mobil robot üzerindeki görevlerini ilişkilendirir. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 4. Odometri, konum kestirimi, engel algılama ve temel haritalama kavramlarını açıklar. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 5. Temel yol planlama, engelden kaçınma ve görev yürütme yaklaşımlarını uygular. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 6. Belirli bir mobil robot platformu veya simülasyon senaryosu için otonom hareket algoritması geliştirir. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | 1: Soru - Cevap Tekniği, Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | 1: Çoktan Seçmeli Sınav, Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Mobil robotlara giriş, otonom sistem kavramı, mobil robot kullanım alanları | |
| 2 | Mobil robot bileşenleri, mekanik yapı, kontrol birimi, güç sistemi, sensör ve aktüatör ilişkisi | |
| 3 | Hareket mekanizmaları, diferansiyel sürüş, paletli ve çok tekerlekli robot yapıları | |
| 4 | Koordinat sistemleri, robot konumu, yönelim, temel hareket değişkenleri | |
| 5 | Tekerlekli mobil robotlarda temel kinematik ve hız kontrolü | |
| 6 | Odometri, enkoder kullanımı, hareket tahmini ve hata kaynakları | |
| 7 | Mobil robotlarda sensörler, mesafe algılama, IMU, kamera ve lidar kavramları | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Engel algılama ve basit engelden kaçınma yöntemleri | |
| 10 | Konum kestirimi ve haritalamaya giriş, ortam temsili ve ızgara harita mantığı | |
| 11 | Yol planlamaya giriş, hedefe yönelme, en kısa yol ve rota kavramları | |
| 12 | Mobil robotlarda görev yönetimi, durum makineleri ve basit karar verme yapıları | |
| 13 | Robot simülasyon ortamları, sanal sensör verisi ve hareket komutu üretimi | |
| 14 | Basit otonom mobil robot uygulaması, sensör verisi ile hedefe gitme senaryosu | |
| 15 | Proje uygulamalarının değerlendirilmesi, hata analizi ve sistem iyileştirme | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| Kaynaklar 1. Siegwart, R., Nourbakhsh, I. R. ve Scaramuzza, D. (2011). Otonom Mobil Robotlara Giriş (2. Baskı). MIT Press. 2. Corke, P. (2017). Robotik, Görü ve Kontrol: MATLAB® ve Python ile Temel Algoritmalar (2. Baskı). Springer. 3. LaValle, S. M. (2006). Planlama Algoritmaları. Cambridge University Press. 4. Wolf, D. F., Osório, F. S., Simões, E. V. ve Trindade Junior, O. (2018). Mobil Robotik: Kavramlar, Yöntemler ve Teknikler. Springer. 5. (2026). ROS Dokümantasyonu ve Eğitimleri: Open Robotics Resmî ROS Dokümantasyonu ve Eğitim Kaynakları. 6. (2026). OpenCV Resmî Dokümantasyonu, NumPy Dokümantasyonu ve Python Robotik Simülasyon Araçları Dokümantasyonu. 7. Thrun, S., Burgard, W. ve Fox, D. (2005). Olasılıksal Robotik. MIT Press. 8. Lynch, K. M. ve Park, F. C. (2017). Modern Robotik: Mekanik, Planlama ve Kontrol. Cambridge University Press. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Temel matematik, programlama ve elektronik bilgilerini robotik ve yapay zekâ uygulamalarında etkin bir şekilde kullanır. | X | |||||
| 2 | Robotik sistemlerin sensör, aktüatör ve kontrol birimleri gibi temel bileşenlerini tanımlar, donanımsal kurulumlarını yapar ve çalıştırır. | X | |||||
| 3 | Mikrodenetleyici platformlarında temel seviyede program geliştirir ve donanım entegrasyonunu sağlar. | X | |||||
| 4 | Alanında yaygın kullanılan programlama dillerini kullanarak temel algoritmalar tasarlar ve uygular. | X | |||||
| 5 | Temel makine öğrenmesi yöntemlerini kullanarak yapay zekâ uygulamaları geliştirir ve test süreçlerini yürütür. | X | |||||
| 6 | Sensörlerden elde edilen verileri toplar, analiz eder ve sistemin işleyişine göre yorumlar. | X | |||||
| 7 | Temel kontrol sistemlerini kurar ve sistem performansını ilgili standartlara göre değerlendirir. | X | |||||
| 8 | Robotik ve otomasyon projelerinin planlama, geliştirme ve test süreçlerinde bireysel inisiyatif alır; çok disiplinli takım çalışmaları içinde etkin rol alarak sorumluluk üstlenir. | X | |||||
| 9 | Karşılaşılan donanımsal ve yazılımsal teknik problemlere temel düzeyde çözüm üretir, hata ayıklama işlemlerini gerçekleştirir. | X | |||||
| 10 | Mesleki konulardaki düşüncelerini sözlü ve yazılı olarak ifade eder, alanı ile ilgili teknik dokümanları okur ve anlar. | ||||||
| 11 | Mesleki uygulamalarında etik kurallara, kalite süreçlerine ve iş sağlığı-güvenliği standartlarına uygun hareket eder. | ||||||
| 12 | Yaşam boyu öğrenme bilinci ile robotik ve yapay zekâ alanındaki güncel gelişmeleri takip eder, kendini sürekli yeniler. | X | |||||
| 13 | Alanındaki yenilikleri izleyebilecek ve temel düzeyde iletişim kurabilecek seviyede en az bir yabancı dili (Avrupa Dil Portföyü A2 Genel Düzeyinde) kullanır. | ||||||
| 14 | Alanının gerektirdiği bilişim ve iletişim teknolojilerini Avrupa Bilgisayar Kullanma Lisansı Temel Düzeyinde etkin bir şekilde kullanır. | X | |||||
| 15 | Robotik ve yapay zekâ teknolojilerinin toplumsal, çevresel ve ekonomik etkilerini temel düzeyde değerlendirir; girişimcilik, yenilikçilik ve sürdürülebilirlik kavramları hakkında bilgi sahibi olarak bunları mesleki süreçlerine yansıtır. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| MOBİL ROBOTLAR VE OTONOM SİSTEMLER | RYZ2222315 | Bahar Dönemi | 2+2 | 3 | 4 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Zorunlu |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | Öğretim Görevlisi Dr. Sinem UYSAL |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı; mobil robotların temel çalışma prensiplerini, hareket yapısını, algılama yöntemlerini, konum kestirimi ve basit otonom davranış tasarımını ön lisans düzeyinde öğretmektir. Ders sonunda öğrencinin sensör verisi kullanan, basit kararlar verebilen ve belirlenen görevi yerine getiren temel bir mobil robot sistemi tasarlayabilmesi hedeflenir. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Mobil robotlara giriş, otonom sistem kavramı, mobil robot kullanım alanları,Mobil robot bileşenleri, mekanik yapı, kontrol birimi, güç sistemi, sensör ve aktüatör ilişkisi,Hareket mekanizmaları, diferansiyel sürüş, paletli ve çok tekerlekli robot yapıları,Koordinat sistemleri, robot konumu, yönelim, temel hareket değişkenleri,Tekerlekli mobil robotlarda temel kinematik ve hız kontrolü,Odometri, enkoder kullanımı, hareket tahmini ve hata kaynakları,Mobil robotlarda sensörler, mesafe algılama, IMU, kamera ve lidar kavramları,Ara Sınav,Engel algılama ve basit engelden kaçınma yöntemleri,Konum kestirimi ve haritalamaya giriş, ortam temsili ve ızgara harita mantığı,Yol planlamaya giriş, hedefe yönelme, en kısa yol ve rota kavramları,Mobil robotlarda görev yönetimi, durum makineleri ve basit karar verme yapıları,Robot simülasyon ortamları, sanal sensör verisi ve hareket komutu üretimi,Basit otonom mobil robot uygulaması, sensör verisi ile hedefe gitme senaryosu,Proje uygulamalarının değerlendirilmesi, hata analizi ve sistem iyileştirme,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Mobil robot türlerini, temel bileşenlerini ve kullanım alanlarını açıklar. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 2. Tekerlekli mobil robotlarda temel hareket ve kinematik modellerini analiz eder. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 3. Sensör, aktüatör ve kontrol birimlerinin mobil robot üzerindeki görevlerini ilişkilendirir. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 4. Odometri, konum kestirimi, engel algılama ve temel haritalama kavramlarını açıklar. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 5. Temel yol planlama, engelden kaçınma ve görev yürütme yaklaşımlarını uygular. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| 6. Belirli bir mobil robot platformu veya simülasyon senaryosu için otonom hareket algoritması geliştirir. | 1, Anlatım Yöntemi | 1, Yazılı Sınav |
| Öğretim Yöntemleri: | 1: Soru - Cevap Tekniği, Anlatım Yöntemi: Anlatım Yöntemi |
| Ölçme Yöntemleri: | 1: Çoktan Seçmeli Sınav, Yazılı Sınav: Yazılı Sınav |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Mobil robotlara giriş, otonom sistem kavramı, mobil robot kullanım alanları | |
| 2 | Mobil robot bileşenleri, mekanik yapı, kontrol birimi, güç sistemi, sensör ve aktüatör ilişkisi | |
| 3 | Hareket mekanizmaları, diferansiyel sürüş, paletli ve çok tekerlekli robot yapıları | |
| 4 | Koordinat sistemleri, robot konumu, yönelim, temel hareket değişkenleri | |
| 5 | Tekerlekli mobil robotlarda temel kinematik ve hız kontrolü | |
| 6 | Odometri, enkoder kullanımı, hareket tahmini ve hata kaynakları | |
| 7 | Mobil robotlarda sensörler, mesafe algılama, IMU, kamera ve lidar kavramları | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Engel algılama ve basit engelden kaçınma yöntemleri | |
| 10 | Konum kestirimi ve haritalamaya giriş, ortam temsili ve ızgara harita mantığı | |
| 11 | Yol planlamaya giriş, hedefe yönelme, en kısa yol ve rota kavramları | |
| 12 | Mobil robotlarda görev yönetimi, durum makineleri ve basit karar verme yapıları | |
| 13 | Robot simülasyon ortamları, sanal sensör verisi ve hareket komutu üretimi | |
| 14 | Basit otonom mobil robot uygulaması, sensör verisi ile hedefe gitme senaryosu | |
| 15 | Proje uygulamalarının değerlendirilmesi, hata analizi ve sistem iyileştirme | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| Kaynaklar 1. Siegwart, R., Nourbakhsh, I. R. ve Scaramuzza, D. (2011). Otonom Mobil Robotlara Giriş (2. Baskı). MIT Press. 2. Corke, P. (2017). Robotik, Görü ve Kontrol: MATLAB® ve Python ile Temel Algoritmalar (2. Baskı). Springer. 3. LaValle, S. M. (2006). Planlama Algoritmaları. Cambridge University Press. 4. Wolf, D. F., Osório, F. S., Simões, E. V. ve Trindade Junior, O. (2018). Mobil Robotik: Kavramlar, Yöntemler ve Teknikler. Springer. 5. (2026). ROS Dokümantasyonu ve Eğitimleri: Open Robotics Resmî ROS Dokümantasyonu ve Eğitim Kaynakları. 6. (2026). OpenCV Resmî Dokümantasyonu, NumPy Dokümantasyonu ve Python Robotik Simülasyon Araçları Dokümantasyonu. 7. Thrun, S., Burgard, W. ve Fox, D. (2005). Olasılıksal Robotik. MIT Press. 8. Lynch, K. M. ve Park, F. C. (2017). Modern Robotik: Mekanik, Planlama ve Kontrol. Cambridge University Press. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Temel matematik, programlama ve elektronik bilgilerini robotik ve yapay zekâ uygulamalarında etkin bir şekilde kullanır. | X | |||||
| 2 | Robotik sistemlerin sensör, aktüatör ve kontrol birimleri gibi temel bileşenlerini tanımlar, donanımsal kurulumlarını yapar ve çalıştırır. | X | |||||
| 3 | Mikrodenetleyici platformlarında temel seviyede program geliştirir ve donanım entegrasyonunu sağlar. | X | |||||
| 4 | Alanında yaygın kullanılan programlama dillerini kullanarak temel algoritmalar tasarlar ve uygular. | X | |||||
| 5 | Temel makine öğrenmesi yöntemlerini kullanarak yapay zekâ uygulamaları geliştirir ve test süreçlerini yürütür. | X | |||||
| 6 | Sensörlerden elde edilen verileri toplar, analiz eder ve sistemin işleyişine göre yorumlar. | X | |||||
| 7 | Temel kontrol sistemlerini kurar ve sistem performansını ilgili standartlara göre değerlendirir. | X | |||||
| 8 | Robotik ve otomasyon projelerinin planlama, geliştirme ve test süreçlerinde bireysel inisiyatif alır; çok disiplinli takım çalışmaları içinde etkin rol alarak sorumluluk üstlenir. | X | |||||
| 9 | Karşılaşılan donanımsal ve yazılımsal teknik problemlere temel düzeyde çözüm üretir, hata ayıklama işlemlerini gerçekleştirir. | X | |||||
| 10 | Mesleki konulardaki düşüncelerini sözlü ve yazılı olarak ifade eder, alanı ile ilgili teknik dokümanları okur ve anlar. | ||||||
| 11 | Mesleki uygulamalarında etik kurallara, kalite süreçlerine ve iş sağlığı-güvenliği standartlarına uygun hareket eder. | ||||||
| 12 | Yaşam boyu öğrenme bilinci ile robotik ve yapay zekâ alanındaki güncel gelişmeleri takip eder, kendini sürekli yeniler. | X | |||||
| 13 | Alanındaki yenilikleri izleyebilecek ve temel düzeyde iletişim kurabilecek seviyede en az bir yabancı dili (Avrupa Dil Portföyü A2 Genel Düzeyinde) kullanır. | ||||||
| 14 | Alanının gerektirdiği bilişim ve iletişim teknolojilerini Avrupa Bilgisayar Kullanma Lisansı Temel Düzeyinde etkin bir şekilde kullanır. | X | |||||
| 15 | Robotik ve yapay zekâ teknolojilerinin toplumsal, çevresel ve ekonomik etkilerini temel düzeyde değerlendirir; girişimcilik, yenilikçilik ve sürdürülebilirlik kavramları hakkında bilgi sahibi olarak bunları mesleki süreçlerine yansıtır. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |