Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SAĞLIK HİZMETLERİNDE KALİTE | TLT1210253 | Bahar Dönemi | 1+0 | 1 | 2 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Öğr.Gör. Gizem BORA ALKAN |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin ana amacı Hasta ve çalışan güvenliği ilkeleri ışığında Türkiye’nin sağlık bakım sistemindeki kalite süreçleri ve uygulamaları ile ilgili anlayış kazandırmaktır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Önemi ve Gerekliliği,Sağlıkta Kalite Yönetimi ile İlgili Temel Kavramlar,Mevzuatlar,Hasta ve çalışan güvenliği ,hukuki boyutu,Sağlık kurumlarında müşteri memnuniyeti,Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Ölçülmesi,Sürekli İyileştirme, Kalite İyileştirmede Kullanılan Araçlar ve Uygulama Teknikleri,Kalite İyileştirmede Ekip Çalışması,Ara Sınav,Tıbbi kayıtlar ve kayıt hatalarını önemle stratejileri,Tıbbi Hatalar ve Nedenleri. Tıbbi Hataların Bildirimi ve Yönetimi,Hastane Enfeksiyonlarının Önlenmesi ve Kontrolü,İlaç Hataları ve Önleme Stratejileri,İnvaziv/Noninvaziv, Girişimler Hataların Önlenmesi,Hasta Düşmeleri ve Önleme Stratejileri,İletişim hataları ve önlenmesi,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Sağlık hizmetlerinde kalite yönetiminin önemini, gerekliliğini tanımlar. | ||
| 2. Sağlık hizmetlerinde kalite yönetiminin özelliklerini belirtir. | ||
| 3. Sağlıkta kalite yönetimi ile ilgili temel kavramları, kalite iyileştirmede kullanılan teknikleri ayırt eder. | ||
| 4. Hasta ve çalışan güvenliği ile ilgili güncel yaklaşımları listeler. | ||
| 5. Tıbbi hata bildiriminin önemini savunur. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Önemi ve Gerekliliği | |
| 2 | Sağlıkta Kalite Yönetimi ile İlgili Temel Kavramlar,Mevzuatlar | |
| 3 | Hasta ve çalışan güvenliği ,hukuki boyutu | |
| 4 | Sağlık kurumlarında müşteri memnuniyeti | |
| 5 | Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Ölçülmesi | |
| 6 | Sürekli İyileştirme, Kalite İyileştirmede Kullanılan Araçlar ve Uygulama Teknikleri | |
| 7 | Kalite İyileştirmede Ekip Çalışması | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Tıbbi kayıtlar ve kayıt hatalarını önemle stratejileri | |
| 10 | Tıbbi Hatalar ve Nedenleri. Tıbbi Hataların Bildirimi ve Yönetimi | |
| 11 | Hastane Enfeksiyonlarının Önlenmesi ve Kontrolü | |
| 12 | İlaç Hataları ve Önleme Stratejileri | |
| 13 | İnvaziv/Noninvaziv, Girişimler Hataların Önlenmesi | |
| 14 | Hasta Düşmeleri ve Önleme Stratejileri | |
| 15 | İletişim hataları ve önlenmesi | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Joshi, M. S., Ransom, S. B., Ransom, E., & Nash, D. B. (2023). The Healthcare . Quality Book: Vision, Strategy, and Tools (5th ed.). American College of Healthcare Executives. 2. Özmen, O., & Timlioğlu İper, H. S. (2024). A review on healthcare quality indicators and unexpected events approaches in Germany and Türkiye. Avrupa Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 33(1), 145–153. https://doi.org/10.34108/eujhs.1332514 3. Madran, B. ve ark. (2025). Healthcare-associated infection rates in Türkiye (2014–2023): A systematic review and meta-analysis. Infectious Diseases and Clinical Microbiology, 4(1), 17–26. DOI:10.36519/idcm.2025.470 idcmjournal.org 4. Sülkü, S. N., Mortaş, A., & Küçük, A. (2023). Measuring efficiency of public hospitals under the impact of COVID-19: The case of Türkiye. Cost Effectiveness and Resource Allocation, 21, 70. https://doi.org/10.1186/s12962-023-00480-6 5. Arslanoğlu, A. & Arslan, Z. (2023a). Türkiye’de Eczacılık Fakültelerinde Yürütülen Kalite Yönetimi ile İlgili Derslerin İncelenmesi. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(1), 62–75. 6. Altındiş, S. (2022). Sağlık Hizmetlerinde Kalite: Teoriden Pratiğe. Nobel Yayıncılık. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Alanıyla ilgili temel mesleki yasal mevzuata uygun davranır ve alan terminolojisini etkin kullanır. | X | |||||
| 2 | Alanı ile ilgili bilgi, beceri ve yetkinlikleri yaşam boyu öğrenme bilinciyle güncelleyip kendini kişisel ve mesleki olarak geliştirir. Alanıyla ilgili konularda bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanır, mesleki bilgilerini yazılı, sözlü/sözsüz iletişim yoluyla aktarır. | X | |||||
| 3 | Toplumsal, bilimsel, kültürel ve mesleki etik ilkelere uygun davranır. | X | |||||
| 4 | Kalite yönetimi ve süreçlerine uygun davranıp bu süreçlere katılır. Ayrıca diğer sağlık disiplinleri ile çalışır. | X | |||||
| 5 | Temel bilgisayar kullanım bilgisi ile birlikte sağlık işletmeciliği alanındaki yazılım ve donanımı kullanır. Yazışmaları yapabilecek temel tabloları hazırlayabilecek ve mesleki sunumları gerçekleştirebilecek düzeyde bilgisayar programlarını kullanır. | X | |||||
| 6 | İnsanlarla yeterli iletişim becerilerine sahip ve gelişime açık bireyler olurlar. Toplumsal, bilimsel ve mesleki etik değerlerin bilincinde olurlar. Mesleğin gerektirdiği “kritik düşünme, problem çözme, liderlik becerisi gelişmiş, mesleki etik ilkeler doğrultusunda hızlı ve doğru karar verme, kişilerarası iletişimde başarılı olma, hümanistik özellikleri gelişmiş olma” gibi becerilere sahiptir. | X | |||||
| 7 | Gelişen teknolojiye bağlı olarak değişen teknikleri uygular, yeni araç ve cihazları kullanır. Tıbbi tahlil laboratuvarlarında kullanılan cihazların işleyiş ve bakımları hakkında temel düzeyde bilgi sahibidir. Alanı ile ilgili biyomedikal teknolojileri hakkında gerekli teorik ve pratik bilgiye sahiptir ve bu cihazları kullanır. | X | |||||
| 8 | Türkiye’deki sağlık hizmetleriyle ilgili süreçler hakkında bilgi sahibidir ve ilgili süreçleri uygular. | X | |||||
| 9 | İnsan organizmasının en temel yapı taşı olan hücreden başlayarak tüm organ ve sistemlerin temel işleyiş mekanizmaları ve bu mekanizmaların düzenlenmesi ile ilgili bilgilere sahip olur. | X | |||||
| 10 | İnsan bedeninin temel yapısı ile sistemleri oluşturan yapı ve organların anatomik özelliklerini ve birbirleriyle ilişkilerini ifade eder. | X | |||||
| 11 | Kan hücrelerinin sayılması, boyanması gibi hematolojik testler ile kan bankasında kan işlenmesi (aferez) ve ünite kanın alıcıya verilmesi için gerekli testleri yapar. Hematolojik hastalıklar ve bunların kan tablosunda meydana getirdiği değişiklikleri hakkında bilgi sahibidir, hastalıkların tanısına ulaşmada gerekli hematolojik test yöntemlerini uygulayıp, her testin yapılışı, anlamı ve hematolojik hastalıkların tanısındaki önemini bilerek doğru sonuç verme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 12 | Öğrenci mikroorganizmaların temel özellikleri hakkında edindiği bilgilerle laboratuvar ortamında klinik örneklerden izole eder ve tanımlar. Mikroorganizmaların patojenitelerini, biyokimyasal, kültür ve mikroskobik özelliklerini açıklar. Mikroorganizmaları tanımlamak için kullanılan test yöntemlerini uygulama becerisine sahiptir. Parazit ve mantarların genel özelliklerini, Parazit-Konak-Vektör ilişkilerini ifade eder, parazitlerin tanı yöntemlerini uygular ve doğru sonuç verebilme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 13 | Canlı hücre ve organizmaların kimyasal yapı taşları olan tüm biyomoleküllerin yapı ve fonksiyonları ile bunlarla ilgili biyokimyasal mekanizmaların yanı sıra hastalık sırasındaki biyokimyasal değişiklikler hakkında da bilgi sahibidir. Bu bilgileri kullanarak tıbbi laboratuvarlarda yapılan tüm biyokimyasal analizleri yapabilecek kapasitededir. | X | |||||
| 14 | Canlıların yapısal özelliklerini, hücre ve organellerini, hücre bölünmelerini, genetik, üreme ve dokuların fonksiyonlarını inceleyerek, bunların arasındaki benzerlik ve farklılıkları karşılaştırabilecek bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 15 | Organizmayı oluşturan; hücre, dört temel doku (epitel, bağ, kas, sinir) ve organların yapısı ile bunların histolojik takip ve inceleme yöntemlerini uygular. Yaşayan organizmada ortaya çıkan temel patolojik olayların nedenleri, oluşum mekanizmaları ve morfolojileri hakkında bilgi sahibidir. Rutin patoloji laboratuvarında kullanılan cihazları, işlevlerini, kabaca çalışma prensiplerini ve patoloji laboratuvarının işleyişini, rutin patoloji laboratuvarında kullanılan yöntemleri, patoloji laboratuvarına materyal kabul ve arşiv yapar. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SAĞLIK HİZMETLERİNDE KALİTE | TLT1210253 | Bahar Dönemi | 1+0 | 1 | 2 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Öğr.Gör. Gizem BORA ALKAN |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin ana amacı Hasta ve çalışan güvenliği ilkeleri ışığında Türkiye’nin sağlık bakım sistemindeki kalite süreçleri ve uygulamaları ile ilgili anlayış kazandırmaktır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Önemi ve Gerekliliği,Sağlıkta Kalite Yönetimi ile İlgili Temel Kavramlar,Mevzuatlar,Hasta ve çalışan güvenliği ,hukuki boyutu,Sağlık kurumlarında müşteri memnuniyeti,Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Ölçülmesi,Sürekli İyileştirme, Kalite İyileştirmede Kullanılan Araçlar ve Uygulama Teknikleri,Kalite İyileştirmede Ekip Çalışması,Ara Sınav,Tıbbi kayıtlar ve kayıt hatalarını önemle stratejileri,Tıbbi Hatalar ve Nedenleri. Tıbbi Hataların Bildirimi ve Yönetimi,Hastane Enfeksiyonlarının Önlenmesi ve Kontrolü,İlaç Hataları ve Önleme Stratejileri,İnvaziv/Noninvaziv, Girişimler Hataların Önlenmesi,Hasta Düşmeleri ve Önleme Stratejileri,İletişim hataları ve önlenmesi,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Sağlık hizmetlerinde kalite yönetiminin önemini, gerekliliğini tanımlar. | ||
| 2. Sağlık hizmetlerinde kalite yönetiminin özelliklerini belirtir. | ||
| 3. Sağlıkta kalite yönetimi ile ilgili temel kavramları, kalite iyileştirmede kullanılan teknikleri ayırt eder. | ||
| 4. Hasta ve çalışan güvenliği ile ilgili güncel yaklaşımları listeler. | ||
| 5. Tıbbi hata bildiriminin önemini savunur. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Önemi ve Gerekliliği | |
| 2 | Sağlıkta Kalite Yönetimi ile İlgili Temel Kavramlar,Mevzuatlar | |
| 3 | Hasta ve çalışan güvenliği ,hukuki boyutu | |
| 4 | Sağlık kurumlarında müşteri memnuniyeti | |
| 5 | Sağlık Hizmetlerinde Kalitenin Ölçülmesi | |
| 6 | Sürekli İyileştirme, Kalite İyileştirmede Kullanılan Araçlar ve Uygulama Teknikleri | |
| 7 | Kalite İyileştirmede Ekip Çalışması | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Tıbbi kayıtlar ve kayıt hatalarını önemle stratejileri | |
| 10 | Tıbbi Hatalar ve Nedenleri. Tıbbi Hataların Bildirimi ve Yönetimi | |
| 11 | Hastane Enfeksiyonlarının Önlenmesi ve Kontrolü | |
| 12 | İlaç Hataları ve Önleme Stratejileri | |
| 13 | İnvaziv/Noninvaziv, Girişimler Hataların Önlenmesi | |
| 14 | Hasta Düşmeleri ve Önleme Stratejileri | |
| 15 | İletişim hataları ve önlenmesi | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Joshi, M. S., Ransom, S. B., Ransom, E., & Nash, D. B. (2023). The Healthcare . Quality Book: Vision, Strategy, and Tools (5th ed.). American College of Healthcare Executives. 2. Özmen, O., & Timlioğlu İper, H. S. (2024). A review on healthcare quality indicators and unexpected events approaches in Germany and Türkiye. Avrupa Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 33(1), 145–153. https://doi.org/10.34108/eujhs.1332514 3. Madran, B. ve ark. (2025). Healthcare-associated infection rates in Türkiye (2014–2023): A systematic review and meta-analysis. Infectious Diseases and Clinical Microbiology, 4(1), 17–26. DOI:10.36519/idcm.2025.470 idcmjournal.org 4. Sülkü, S. N., Mortaş, A., & Küçük, A. (2023). Measuring efficiency of public hospitals under the impact of COVID-19: The case of Türkiye. Cost Effectiveness and Resource Allocation, 21, 70. https://doi.org/10.1186/s12962-023-00480-6 5. Arslanoğlu, A. & Arslan, Z. (2023a). Türkiye’de Eczacılık Fakültelerinde Yürütülen Kalite Yönetimi ile İlgili Derslerin İncelenmesi. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(1), 62–75. 6. Altındiş, S. (2022). Sağlık Hizmetlerinde Kalite: Teoriden Pratiğe. Nobel Yayıncılık. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Alanıyla ilgili temel mesleki yasal mevzuata uygun davranır ve alan terminolojisini etkin kullanır. | X | |||||
| 2 | Alanı ile ilgili bilgi, beceri ve yetkinlikleri yaşam boyu öğrenme bilinciyle güncelleyip kendini kişisel ve mesleki olarak geliştirir. Alanıyla ilgili konularda bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanır, mesleki bilgilerini yazılı, sözlü/sözsüz iletişim yoluyla aktarır. | X | |||||
| 3 | Toplumsal, bilimsel, kültürel ve mesleki etik ilkelere uygun davranır. | X | |||||
| 4 | Kalite yönetimi ve süreçlerine uygun davranıp bu süreçlere katılır. Ayrıca diğer sağlık disiplinleri ile çalışır. | X | |||||
| 5 | Temel bilgisayar kullanım bilgisi ile birlikte sağlık işletmeciliği alanındaki yazılım ve donanımı kullanır. Yazışmaları yapabilecek temel tabloları hazırlayabilecek ve mesleki sunumları gerçekleştirebilecek düzeyde bilgisayar programlarını kullanır. | X | |||||
| 6 | İnsanlarla yeterli iletişim becerilerine sahip ve gelişime açık bireyler olurlar. Toplumsal, bilimsel ve mesleki etik değerlerin bilincinde olurlar. Mesleğin gerektirdiği “kritik düşünme, problem çözme, liderlik becerisi gelişmiş, mesleki etik ilkeler doğrultusunda hızlı ve doğru karar verme, kişilerarası iletişimde başarılı olma, hümanistik özellikleri gelişmiş olma” gibi becerilere sahiptir. | X | |||||
| 7 | Gelişen teknolojiye bağlı olarak değişen teknikleri uygular, yeni araç ve cihazları kullanır. Tıbbi tahlil laboratuvarlarında kullanılan cihazların işleyiş ve bakımları hakkında temel düzeyde bilgi sahibidir. Alanı ile ilgili biyomedikal teknolojileri hakkında gerekli teorik ve pratik bilgiye sahiptir ve bu cihazları kullanır. | X | |||||
| 8 | Türkiye’deki sağlık hizmetleriyle ilgili süreçler hakkında bilgi sahibidir ve ilgili süreçleri uygular. | X | |||||
| 9 | İnsan organizmasının en temel yapı taşı olan hücreden başlayarak tüm organ ve sistemlerin temel işleyiş mekanizmaları ve bu mekanizmaların düzenlenmesi ile ilgili bilgilere sahip olur. | X | |||||
| 10 | İnsan bedeninin temel yapısı ile sistemleri oluşturan yapı ve organların anatomik özelliklerini ve birbirleriyle ilişkilerini ifade eder. | X | |||||
| 11 | Kan hücrelerinin sayılması, boyanması gibi hematolojik testler ile kan bankasında kan işlenmesi (aferez) ve ünite kanın alıcıya verilmesi için gerekli testleri yapar. Hematolojik hastalıklar ve bunların kan tablosunda meydana getirdiği değişiklikleri hakkında bilgi sahibidir, hastalıkların tanısına ulaşmada gerekli hematolojik test yöntemlerini uygulayıp, her testin yapılışı, anlamı ve hematolojik hastalıkların tanısındaki önemini bilerek doğru sonuç verme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 12 | Öğrenci mikroorganizmaların temel özellikleri hakkında edindiği bilgilerle laboratuvar ortamında klinik örneklerden izole eder ve tanımlar. Mikroorganizmaların patojenitelerini, biyokimyasal, kültür ve mikroskobik özelliklerini açıklar. Mikroorganizmaları tanımlamak için kullanılan test yöntemlerini uygulama becerisine sahiptir. Parazit ve mantarların genel özelliklerini, Parazit-Konak-Vektör ilişkilerini ifade eder, parazitlerin tanı yöntemlerini uygular ve doğru sonuç verebilme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 13 | Canlı hücre ve organizmaların kimyasal yapı taşları olan tüm biyomoleküllerin yapı ve fonksiyonları ile bunlarla ilgili biyokimyasal mekanizmaların yanı sıra hastalık sırasındaki biyokimyasal değişiklikler hakkında da bilgi sahibidir. Bu bilgileri kullanarak tıbbi laboratuvarlarda yapılan tüm biyokimyasal analizleri yapabilecek kapasitededir. | X | |||||
| 14 | Canlıların yapısal özelliklerini, hücre ve organellerini, hücre bölünmelerini, genetik, üreme ve dokuların fonksiyonlarını inceleyerek, bunların arasındaki benzerlik ve farklılıkları karşılaştırabilecek bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 15 | Organizmayı oluşturan; hücre, dört temel doku (epitel, bağ, kas, sinir) ve organların yapısı ile bunların histolojik takip ve inceleme yöntemlerini uygular. Yaşayan organizmada ortaya çıkan temel patolojik olayların nedenleri, oluşum mekanizmaları ve morfolojileri hakkında bilgi sahibidir. Rutin patoloji laboratuvarında kullanılan cihazları, işlevlerini, kabaca çalışma prensiplerini ve patoloji laboratuvarının işleyişini, rutin patoloji laboratuvarında kullanılan yöntemleri, patoloji laboratuvarına materyal kabul ve arşiv yapar. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |