Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SAĞLIK PSİKOLOJİSİ | İAY2110406 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Öğr.Gör. HATİCE GÖZDE KESKİN |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı, davranışın temel nedenlerini inceleyen psikoloji biliminden yararlanarak öğrencilerin kendilerini ve çevrelerini daha iyi tanımalarını sağlamak, sağlıklı yaşam davranışlarını geliştirmelerine katkı sağlamaktır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Psikolojiye giriş,Sağlık psikolojisi nedir?,Sağlıkla ilgili özel davranışlar,Sağlık davranışları,Sağlığı olumsuz etkileyen davranışlar,Hasta sağlık personeli ilişkisi,Zaman yönetimi,Ara Sınav,Stres,Stres yaşantısı ve değişkenler,Kültür ve psikoloji,Özel durumlarda psikolojik destek ,Travmatik olaylarda psikolojik destek,Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları,Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Sağlık psikolojisinin temel kavramları ile kapsamını tanımlar. | ||
| 2. Sağlığı olumsuz etkileyen davranış biçimlerini listeler. | ||
| 3. Ruh sağlığı bozukluklarının temel özellikleri ile nedenlerini ayırt eder. | ||
| 4. Kültür ile psikoloji arasındaki ilişkiyi savunur. | ||
| 5. Stresin fizyolojik ve psikolojik etkilerini belirtir. | ||
| 6. Stresle baş etme yöntemlerini uygular. | ||
| 7. Özel durumlarda (hastalık, kaza, travma) psikolojik destek yöntemlerini açıklar. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Psikolojiye giriş | |
| 2 | Sağlık psikolojisi nedir? | |
| 3 | Sağlıkla ilgili özel davranışlar | |
| 4 | Sağlık davranışları | |
| 5 | Sağlığı olumsuz etkileyen davranışlar | |
| 6 | Hasta sağlık personeli ilişkisi | |
| 7 | Zaman yönetimi | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Stres | |
| 10 | Stres yaşantısı ve değişkenler | |
| 11 | Kültür ve psikoloji | |
| 12 | Özel durumlarda psikolojik destek | |
| 13 | Travmatik olaylarda psikolojik destek | |
| 14 | Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları | |
| 15 | Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1) Sanderman, R., & Morgan, K. (Eds.). (2025). The Routledge international handbook of health psychology. Routledge. 2) Ogden, J. (2023). Health psychology: A textbook (7th ed.). McGraw-Hill. 3) Mair, J. L., Burbach, S. M., Petrella, R. J., McNeely, E., & Stier, J. C. (2024). Digital behavior change intervention designs for habit formation: Systematic review. Journal of Medical Internet Research, 26, e54375. https://doi.org/10.2196/54375 4) El-Malahi, O., Mohajeri, D., Bäuerle, A., Mincu, R. I., Rammos, C., Jansen, C., Teufel, M., Rassaf, T., & Lortz, J. (2025). The influence of eHealth stress management interventions on psychological health parameters in patients with cardiovascular disease: Systematic review and meta-analysis. Journal of Medical Internet Research, 27, e67118. https://doi.org/10.2196/67118 5) Sarcan, E. (Ed.). (2022). Sağlık psikolojisi. Nika Yayınevi. 6) Geylani, M. (2024). Stres yönetimi. İstanbul Kent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(2), 28–34. 7) Tefek, A. (2025). Stresle başa çıkma yöntemlerinin psikolojik dayanıklılık üzerindeki etkisi. İktisad Dergisi, 5(1), 1–20. (Erken görünüm/2025 kabul). 8) MoNE (Millî Eğitim Bakanlığı). (2025). Okul temelli psikolojik ilk yardım: Psikolojik danışman/rehber öğretmen kitabı. Ankara: MEB. 9) Kabukçu, K. (2023). Psikolojik ilkyardım ve süreç yönetimi (broşür). Sabancı Üniversitesi CIAD. 10) Çetin, M. (2023). Sağlığın teşviki ve geliştirilmesinde sağlık psikolojisinin rolü. Farabi Tıp Dergisi, 8(3), 236–242. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Alanına özgü kapsamlı tıbbi terminoloji bilgisine sahiptir ve bu bilgiyi sağlık iletişimi süreçlerinde doğru şekilde kullanır. | ||||||
| 2 | İnsan vücudunun anatomik ve fizyolojik yapısı ile işleyişine ilişkin kuramsal bilgilere sahiptir; hastalıkların patofizyolojisini acil tıp temelinde kavrar. | ||||||
| 3 | Acil durumlarda kullanılan ilaçların farmakolojik özelliklerini, etki mekanizmalarını, endikasyon ve kontrendikasyonlarını mesleki sorumlulukları çerçevesinde bilir. | X | |||||
| 4 | Sistem hastalıklarını ve acil durumlarını tanımlayarak, güncel tıbbi kılavuzlar (ERC, AHA vb.) ve algoritmalar düzeyinde teorik bilgiye sahip olduğunu gösterir. | X | |||||
| 5 | Enfeksiyon kontrol yöntemleri, sterilizasyon esasları ve kişisel koruyucu önlemler konusunda kapsamlı bilgi sahibidir. | X | |||||
| 6 | İlk ve Acil Yardım alanında edindiği profesyonel bilgileri kullanarak olay yeri ve hasta değerlendirmesine yönelik verileri yorumlar, karmaşık sorunları analiz eder ve kanıta dayalı çözüm önerileri geliştirir. | ||||||
| 7 | Temel ve ileri yaşam desteği uygulamalarını, güncel tıbbi protokol ve kılavuzlara uygun olarak pratik beceriyle gerçekleştirir. | ||||||
| 8 | Hasta/yaralı üzerinde birincil ve ikincil muayene prensiplerini uygular; hızlı ve doğru triyaj yaparak müdahale önceliklerini belirler. | ||||||
| 9 | EKG ritim analizini gerçekleştirir ve ritim bozukluklarına yönelik gerekli tıbbi girişimsel becerileri sergiler. | ||||||
| 10 | Ambulans ekipmanlarını, tıbbi cihazları ve malzemeleri vakaya uygun ve teknik standartlara göre etkin bir şekilde kullanır. | ||||||
| 11 | Travma olgularını ve KBRN (Kimyasal, Biyolojik, Radyolojik, Nükleer) vakalarını değerlendirerek uygun stabilizasyon ve müdahale tekniklerini uygular. | X | |||||
| 12 | Acil sağlık hizmetleri sunumunda, çalışma arkadaşları ve diğer sağlık disiplinleri ile iş birliği içerisinde, etik ilkelere ve ilgili yasal mevzuata (yönetmelik, yönerge) uygun olarak sorumluluk alır. | ||||||
| 13 | Öngörülemeyen acil sağlık olaylarında hızlı karar verme yetisi gösterir; vaka yönetiminde ve projelerin yürütülmesinde yönetim/gözetim görevi üstlenir. | ||||||
| 14 | Hayat boyu öğrenme yaklaşımı çerçevesinde, kendi öğrenme gereksinimlerini belirler; mesleki gelişimine yönelik bilimsel ve teknolojik yenilikleri takip ederek öz değerlendirmede bulunur. | ||||||
| 15 | Sağlık hizmeti sunumu sırasında toplumsal ve etik meselelerin farkında olarak hasta haklarına, gizliliğe ve mesleki değerlere uygun davranışlar sergiler. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SAĞLIK PSİKOLOJİSİ | İAY2110406 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Ön Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Öğr.Gör. HATİCE GÖZDE KESKİN |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı, davranışın temel nedenlerini inceleyen psikoloji biliminden yararlanarak öğrencilerin kendilerini ve çevrelerini daha iyi tanımalarını sağlamak, sağlıklı yaşam davranışlarını geliştirmelerine katkı sağlamaktır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Psikolojiye giriş,Sağlık psikolojisi nedir?,Sağlıkla ilgili özel davranışlar,Sağlık davranışları,Sağlığı olumsuz etkileyen davranışlar,Hasta sağlık personeli ilişkisi,Zaman yönetimi,Ara Sınav,Stres,Stres yaşantısı ve değişkenler,Kültür ve psikoloji,Özel durumlarda psikolojik destek ,Travmatik olaylarda psikolojik destek,Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları,Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Sağlık psikolojisinin temel kavramları ile kapsamını tanımlar. | ||
| 2. Sağlığı olumsuz etkileyen davranış biçimlerini listeler. | ||
| 3. Ruh sağlığı bozukluklarının temel özellikleri ile nedenlerini ayırt eder. | ||
| 4. Kültür ile psikoloji arasındaki ilişkiyi savunur. | ||
| 5. Stresin fizyolojik ve psikolojik etkilerini belirtir. | ||
| 6. Stresle baş etme yöntemlerini uygular. | ||
| 7. Özel durumlarda (hastalık, kaza, travma) psikolojik destek yöntemlerini açıklar. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Psikolojiye giriş | |
| 2 | Sağlık psikolojisi nedir? | |
| 3 | Sağlıkla ilgili özel davranışlar | |
| 4 | Sağlık davranışları | |
| 5 | Sağlığı olumsuz etkileyen davranışlar | |
| 6 | Hasta sağlık personeli ilişkisi | |
| 7 | Zaman yönetimi | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Stres | |
| 10 | Stres yaşantısı ve değişkenler | |
| 11 | Kültür ve psikoloji | |
| 12 | Özel durumlarda psikolojik destek | |
| 13 | Travmatik olaylarda psikolojik destek | |
| 14 | Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları | |
| 15 | Ruh sağlığı ve davranış bozuklukları | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1) Sanderman, R., & Morgan, K. (Eds.). (2025). The Routledge international handbook of health psychology. Routledge. 2) Ogden, J. (2023). Health psychology: A textbook (7th ed.). McGraw-Hill. 3) Mair, J. L., Burbach, S. M., Petrella, R. J., McNeely, E., & Stier, J. C. (2024). Digital behavior change intervention designs for habit formation: Systematic review. Journal of Medical Internet Research, 26, e54375. https://doi.org/10.2196/54375 4) El-Malahi, O., Mohajeri, D., Bäuerle, A., Mincu, R. I., Rammos, C., Jansen, C., Teufel, M., Rassaf, T., & Lortz, J. (2025). The influence of eHealth stress management interventions on psychological health parameters in patients with cardiovascular disease: Systematic review and meta-analysis. Journal of Medical Internet Research, 27, e67118. https://doi.org/10.2196/67118 5) Sarcan, E. (Ed.). (2022). Sağlık psikolojisi. Nika Yayınevi. 6) Geylani, M. (2024). Stres yönetimi. İstanbul Kent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 3(2), 28–34. 7) Tefek, A. (2025). Stresle başa çıkma yöntemlerinin psikolojik dayanıklılık üzerindeki etkisi. İktisad Dergisi, 5(1), 1–20. (Erken görünüm/2025 kabul). 8) MoNE (Millî Eğitim Bakanlığı). (2025). Okul temelli psikolojik ilk yardım: Psikolojik danışman/rehber öğretmen kitabı. Ankara: MEB. 9) Kabukçu, K. (2023). Psikolojik ilkyardım ve süreç yönetimi (broşür). Sabancı Üniversitesi CIAD. 10) Çetin, M. (2023). Sağlığın teşviki ve geliştirilmesinde sağlık psikolojisinin rolü. Farabi Tıp Dergisi, 8(3), 236–242. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Alanına özgü kapsamlı tıbbi terminoloji bilgisine sahiptir ve bu bilgiyi sağlık iletişimi süreçlerinde doğru şekilde kullanır. | ||||||
| 2 | İnsan vücudunun anatomik ve fizyolojik yapısı ile işleyişine ilişkin kuramsal bilgilere sahiptir; hastalıkların patofizyolojisini acil tıp temelinde kavrar. | ||||||
| 3 | Acil durumlarda kullanılan ilaçların farmakolojik özelliklerini, etki mekanizmalarını, endikasyon ve kontrendikasyonlarını mesleki sorumlulukları çerçevesinde bilir. | X | |||||
| 4 | Sistem hastalıklarını ve acil durumlarını tanımlayarak, güncel tıbbi kılavuzlar (ERC, AHA vb.) ve algoritmalar düzeyinde teorik bilgiye sahip olduğunu gösterir. | X | |||||
| 5 | Enfeksiyon kontrol yöntemleri, sterilizasyon esasları ve kişisel koruyucu önlemler konusunda kapsamlı bilgi sahibidir. | X | |||||
| 6 | İlk ve Acil Yardım alanında edindiği profesyonel bilgileri kullanarak olay yeri ve hasta değerlendirmesine yönelik verileri yorumlar, karmaşık sorunları analiz eder ve kanıta dayalı çözüm önerileri geliştirir. | ||||||
| 7 | Temel ve ileri yaşam desteği uygulamalarını, güncel tıbbi protokol ve kılavuzlara uygun olarak pratik beceriyle gerçekleştirir. | ||||||
| 8 | Hasta/yaralı üzerinde birincil ve ikincil muayene prensiplerini uygular; hızlı ve doğru triyaj yaparak müdahale önceliklerini belirler. | ||||||
| 9 | EKG ritim analizini gerçekleştirir ve ritim bozukluklarına yönelik gerekli tıbbi girişimsel becerileri sergiler. | ||||||
| 10 | Ambulans ekipmanlarını, tıbbi cihazları ve malzemeleri vakaya uygun ve teknik standartlara göre etkin bir şekilde kullanır. | ||||||
| 11 | Travma olgularını ve KBRN (Kimyasal, Biyolojik, Radyolojik, Nükleer) vakalarını değerlendirerek uygun stabilizasyon ve müdahale tekniklerini uygular. | X | |||||
| 12 | Acil sağlık hizmetleri sunumunda, çalışma arkadaşları ve diğer sağlık disiplinleri ile iş birliği içerisinde, etik ilkelere ve ilgili yasal mevzuata (yönetmelik, yönerge) uygun olarak sorumluluk alır. | ||||||
| 13 | Öngörülemeyen acil sağlık olaylarında hızlı karar verme yetisi gösterir; vaka yönetiminde ve projelerin yürütülmesinde yönetim/gözetim görevi üstlenir. | ||||||
| 14 | Hayat boyu öğrenme yaklaşımı çerçevesinde, kendi öğrenme gereksinimlerini belirler; mesleki gelişimine yönelik bilimsel ve teknolojik yenilikleri takip ederek öz değerlendirmede bulunur. | ||||||
| 15 | Sağlık hizmeti sunumu sırasında toplumsal ve etik meselelerin farkında olarak hasta haklarına, gizliliğe ve mesleki değerlere uygun davranışlar sergiler. | ||||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |