Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| BAĞIMLILIK VE HEMŞİRELİK | HEM4180216 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu ders; hemşirelik öğrencilerinin madde kullanım bozukluklarını anlamalarını, önleme, tedavi ve rehabilitasyon süreçlerinde kanıta dayalı hemşirelik girişimlerini uygulamalarını, madde bağımlılığı sorunu olan bireylere yönelik terapötik iletişim ve bütüncül bakım becerilerini geliştirmelerini amaçlamaktadır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Madde Kullanımı ve Bağımlılık Kavramlarına Giriş,Psikoaktif Madde Türleri,Bağımlılığın Nörobiyolojisi,Risk ve Koruyucu Faktörler,Madde Kullanım Bozukluklarının Tanılanması,Akut İntoksikasyon ve Yoksunluk Yönetimi,Detoksifikasyon Sürecinde Hemşirelik Bakımı,Ara Sınav,Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim,Psikososyal Girişimler ve Danışmanlık Yaklaşımları,Aile Katılımı ve Destek Sistemleri,Rehabilitasyon ve Relaps (Nüks) Önleme,Madde Bağımlılığı Hemşireliğinde Etik ve Yasal Konular,Toplum Temelli Önleme ve Sağlık Eğitimi,Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim (Tekrar/Derinleştirme,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| Bu dersin sonunda öğrenciler şunları yapabilecektir: 1. Madde kullanımı, kötüye kullanım, bağımlılık ve adiksiyon kavramlarını açıklamak. 2. Madde kullanım bozuklukları ile ilgili risk faktörlerini ve koruyucu faktörleri tanımlamak. 3. Maddelerin nörobiyolojik ve psikososyal etkilerini tanımlamak. 4. Önleme, tedavi ve rehabilitasyon aşamalarında hemşirelik bakımı ilkelerini uygulamak. 5. Madde kullanım bozukluğu olan bireylerle terapötik iletişim kurmak. 6. Yoksunluk semptomlarını ve akut intoksikasyon (zehirlenme) belirtilerini tanımak. 7. Hastalar ve aileleri için psikososyal desteği içeren bütüncül hemşirelik bakımını planlamak. 8. Madde bağımlılığı hemşireliğindeki etik ve yasal konuları tartışmak. 9. Bağımlılık bakımında multidisipliner ekiplerle etkili iş birliği yapmak. 10. Madde bağımlılığını önlemeye yönelik sağlık eğitimi stratejileri geliştirmek. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Madde Kullanımı ve Bağımlılık Kavramlarına Giriş | |
| 2 | Psikoaktif Madde Türleri | |
| 3 | Bağımlılığın Nörobiyolojisi | |
| 4 | Risk ve Koruyucu Faktörler | |
| 5 | Madde Kullanım Bozukluklarının Tanılanması | |
| 6 | Akut İntoksikasyon ve Yoksunluk Yönetimi | |
| 7 | Detoksifikasyon Sürecinde Hemşirelik Bakımı | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim | |
| 10 | Psikososyal Girişimler ve Danışmanlık Yaklaşımları | |
| 11 | Aile Katılımı ve Destek Sistemleri | |
| 12 | Rehabilitasyon ve Relaps (Nüks) Önleme | |
| 13 | Madde Bağımlılığı Hemşireliğinde Etik ve Yasal Konular | |
| 14 | Toplum Temelli Önleme ve Sağlık Eğitimi | |
| 15 | Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim (Tekrar/Derinleştirme | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Batmaz, M., & Gezgin Yazıcı, H. (2023). Bağımlılık: Madde ve davranış bağımlılıklarıyla baş etme. Akademisyen Kitabevi. 2. Gıyasi, A., & Özkan, A. (Ed.). (2025). Bağımlılıklarla mücadelede iletişim. Nobel Akademik Yayıncılık. 3. Akyüz, Z., & Erdoğan Yıldırım, Z. (Ed.). (2024). Madde bağımlılığı: Alan uygulamalarından psikolojik müdahaleye. Nobel Akademik Yayıncılık. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | 1. Birey, aile ve toplumun sağlık gereksinimlerini hemşirelik süreci doğrultusunda karşılayabilecek kuramsal ve uygulamalı bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 2 | 2. Hemşirelik bakımıyla ilgili bilimsel ve güncel bilgiye ulaşabilme, bilginin doğruluğunu, güvenirliğini değerlendirebilme ve bilgiyi kullanabilme becerisine sahiptir. | ||||||
| 3 | 3. Sağlığın korunması, geliştirilmesi ve sağlıktan sapma durumlarında bütüncül yaklaşımla bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımını planlar, uygular, değerlendirir ve kaydeder. | X | |||||
| 4 | 4. Hemşirelik bakımını kanıta dayalı araştırmalar, bilişim ve bakım teknolojileri ve güncel sağlık politikaları doğrultusunda yürütür. | ||||||
| 5 | 5. Hemşirelik uygulamalarını insan hakları ve etik ilkeler doğrultusunda gerçekleştirir. | ||||||
| 6 | 6. Hemşirelik bakımında eleştirel düşünme, sorun çözme ve karar verme becerilerini kullanır. | ||||||
| 7 | 7. Hemşirelik ve sağlık politikalarının gelişimine katkı sağlayacak araştırma, proje ve etkinliklerde aktif rol alır. | ||||||
| 8 | 8. Çağdaş bir birey ve meslek üyesi olmanın gerektirdiği genel kültür bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 9 | 9. Hemşirelik alanında bir yabancı dili kullanarak uluslararası literatüre ulaşır ve yazılı, sözlü iletişim kurar. | ||||||
| 10 | 10. Birey, aile ve topluma sağlık eğitimi ve danışmanlık yapar. | X | |||||
| 11 | 11. Güvenli ve kaliteli sağlık bakımının sağlanması ve geliştirilmesinde örgütsel yapı ve sistemlere liderlik eder. | ||||||
| 12 | 12. Sağlık ekibinin tüm üyeleri ve diğer disiplinlerle iş birliği içinde çalışır. | ||||||
| 13 | 13. Yenilikçilik ve girişimcilik becerilerini geliştirerek yaşam boyu öğrenmeyi benimser. | ||||||
| 14 | 14. Yazılı ve sözlü iletişim becerilerini kullanarak, birey, aile, toplum ve sağlık ekibi üyeleriyle etkili iletişim kurar. | X | |||||
| 15 | 15. Toplumsal sorunlara yönelik çalışmalarda etkin rol alarak meslektaşlarına ve topluma örnek olur. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| BAĞIMLILIK VE HEMŞİRELİK | HEM4180216 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu ders; hemşirelik öğrencilerinin madde kullanım bozukluklarını anlamalarını, önleme, tedavi ve rehabilitasyon süreçlerinde kanıta dayalı hemşirelik girişimlerini uygulamalarını, madde bağımlılığı sorunu olan bireylere yönelik terapötik iletişim ve bütüncül bakım becerilerini geliştirmelerini amaçlamaktadır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Madde Kullanımı ve Bağımlılık Kavramlarına Giriş,Psikoaktif Madde Türleri,Bağımlılığın Nörobiyolojisi,Risk ve Koruyucu Faktörler,Madde Kullanım Bozukluklarının Tanılanması,Akut İntoksikasyon ve Yoksunluk Yönetimi,Detoksifikasyon Sürecinde Hemşirelik Bakımı,Ara Sınav,Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim,Psikososyal Girişimler ve Danışmanlık Yaklaşımları,Aile Katılımı ve Destek Sistemleri,Rehabilitasyon ve Relaps (Nüks) Önleme,Madde Bağımlılığı Hemşireliğinde Etik ve Yasal Konular,Toplum Temelli Önleme ve Sağlık Eğitimi,Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim (Tekrar/Derinleştirme,Genel Sınav; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| Bu dersin sonunda öğrenciler şunları yapabilecektir: 1. Madde kullanımı, kötüye kullanım, bağımlılık ve adiksiyon kavramlarını açıklamak. 2. Madde kullanım bozuklukları ile ilgili risk faktörlerini ve koruyucu faktörleri tanımlamak. 3. Maddelerin nörobiyolojik ve psikososyal etkilerini tanımlamak. 4. Önleme, tedavi ve rehabilitasyon aşamalarında hemşirelik bakımı ilkelerini uygulamak. 5. Madde kullanım bozukluğu olan bireylerle terapötik iletişim kurmak. 6. Yoksunluk semptomlarını ve akut intoksikasyon (zehirlenme) belirtilerini tanımak. 7. Hastalar ve aileleri için psikososyal desteği içeren bütüncül hemşirelik bakımını planlamak. 8. Madde bağımlılığı hemşireliğindeki etik ve yasal konuları tartışmak. 9. Bağımlılık bakımında multidisipliner ekiplerle etkili iş birliği yapmak. 10. Madde bağımlılığını önlemeye yönelik sağlık eğitimi stratejileri geliştirmek. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Madde Kullanımı ve Bağımlılık Kavramlarına Giriş | |
| 2 | Psikoaktif Madde Türleri | |
| 3 | Bağımlılığın Nörobiyolojisi | |
| 4 | Risk ve Koruyucu Faktörler | |
| 5 | Madde Kullanım Bozukluklarının Tanılanması | |
| 6 | Akut İntoksikasyon ve Yoksunluk Yönetimi | |
| 7 | Detoksifikasyon Sürecinde Hemşirelik Bakımı | |
| 8 | Ara Sınav | |
| 9 | Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim | |
| 10 | Psikososyal Girişimler ve Danışmanlık Yaklaşımları | |
| 11 | Aile Katılımı ve Destek Sistemleri | |
| 12 | Rehabilitasyon ve Relaps (Nüks) Önleme | |
| 13 | Madde Bağımlılığı Hemşireliğinde Etik ve Yasal Konular | |
| 14 | Toplum Temelli Önleme ve Sağlık Eğitimi | |
| 15 | Bağımlılık Hemşireliğinde Terapötik İletişim (Tekrar/Derinleştirme | |
| 16 | Genel Sınav |
| Kaynak |
| 1. Batmaz, M., & Gezgin Yazıcı, H. (2023). Bağımlılık: Madde ve davranış bağımlılıklarıyla baş etme. Akademisyen Kitabevi. 2. Gıyasi, A., & Özkan, A. (Ed.). (2025). Bağımlılıklarla mücadelede iletişim. Nobel Akademik Yayıncılık. 3. Akyüz, Z., & Erdoğan Yıldırım, Z. (Ed.). (2024). Madde bağımlılığı: Alan uygulamalarından psikolojik müdahaleye. Nobel Akademik Yayıncılık. |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | 1. Birey, aile ve toplumun sağlık gereksinimlerini hemşirelik süreci doğrultusunda karşılayabilecek kuramsal ve uygulamalı bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 2 | 2. Hemşirelik bakımıyla ilgili bilimsel ve güncel bilgiye ulaşabilme, bilginin doğruluğunu, güvenirliğini değerlendirebilme ve bilgiyi kullanabilme becerisine sahiptir. | ||||||
| 3 | 3. Sağlığın korunması, geliştirilmesi ve sağlıktan sapma durumlarında bütüncül yaklaşımla bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımını planlar, uygular, değerlendirir ve kaydeder. | X | |||||
| 4 | 4. Hemşirelik bakımını kanıta dayalı araştırmalar, bilişim ve bakım teknolojileri ve güncel sağlık politikaları doğrultusunda yürütür. | ||||||
| 5 | 5. Hemşirelik uygulamalarını insan hakları ve etik ilkeler doğrultusunda gerçekleştirir. | ||||||
| 6 | 6. Hemşirelik bakımında eleştirel düşünme, sorun çözme ve karar verme becerilerini kullanır. | ||||||
| 7 | 7. Hemşirelik ve sağlık politikalarının gelişimine katkı sağlayacak araştırma, proje ve etkinliklerde aktif rol alır. | ||||||
| 8 | 8. Çağdaş bir birey ve meslek üyesi olmanın gerektirdiği genel kültür bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 9 | 9. Hemşirelik alanında bir yabancı dili kullanarak uluslararası literatüre ulaşır ve yazılı, sözlü iletişim kurar. | ||||||
| 10 | 10. Birey, aile ve topluma sağlık eğitimi ve danışmanlık yapar. | X | |||||
| 11 | 11. Güvenli ve kaliteli sağlık bakımının sağlanması ve geliştirilmesinde örgütsel yapı ve sistemlere liderlik eder. | ||||||
| 12 | 12. Sağlık ekibinin tüm üyeleri ve diğer disiplinlerle iş birliği içinde çalışır. | ||||||
| 13 | 13. Yenilikçilik ve girişimcilik becerilerini geliştirerek yaşam boyu öğrenmeyi benimser. | ||||||
| 14 | 14. Yazılı ve sözlü iletişim becerilerini kullanarak, birey, aile, toplum ve sağlık ekibi üyeleriyle etkili iletişim kurar. | X | |||||
| 15 | 15. Toplumsal sorunlara yönelik çalışmalarda etkin rol alarak meslektaşlarına ve topluma örnek olur. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |