Ders Detayı
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SAĞLIĞI KORUMA VE GELİŞTİRME | HEM1110034 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı | Pazartesi 12:40-13:30 Pazartesi 13:40-14:30 Perşembe 12:40-13:30 Perşembe 13:40-14:30 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | Doç.Dr. AYŞE ÇAL |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin ana amacı, sağlığı koruma ve geliştirme kavramı ve sağlığı geliştirme stratejileri ile ilgili temel düzeyde bilgi sağlayarak, öğrencinin olumlu sağlık davranışlarına sahip olması konusunda farkındalık kazanmasıdır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Tanışma, dersin tanıtımı, sağlıkla ilgili temel kavramlar ve sağlık tanımları ,Sağlık eğitimi, sağlığı koruma ve geliştirme kavramları, kavram haritası ile derinleştirme,Tarihsel gelişim sürecinde sağlığı koruma ve geliştirme uygulamaları,Sağlığı geliştirme ile ilgili kuram ve modeller- uygulama örnekleri,Dünyada ve ülkemizde sağlığı geliştirme uygulamaları,Okul sağlığını geliştirme programları,İş sağlığını geliştirme programları,Kazalar ve şiddetin önlenmesi,Kırılgan gruplarda sağlığı geliştirme (yaşlı, göçmen, engelli, yoksul vb. vaka temelli öğrenme),Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- beslenme, öğrenci sunumları,Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- tütün, madde ve alkol kullanımı, öğrenci sunumları,Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- fiziksel aktivite, öğrenci sunumları,Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- stres yönetimi, öğrenci sunumları,Proje çalışması, dersin gözden geçirilmesi, dersin değerlendirmesi; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Sağlığın korunması ve geliştirilmesi kavramlarını tanımlar. | ||
| 2. Davranış değişim sürecini, etkileyen faktörleri açıklar. | ||
| 3. Sağlıklı yaşam tarzı davranışlarını kazandırmaya yönelik sağlık programları planlar. | ||
| 4. Sağlığın korunması ve geliştirilmesinde hemşirenin rol ve sorumluluklarını açıklar. | ||
| 5. Sağlıklı yaşam tarzı davranışlarının kazandırılmasının önemini açıklar. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Tanışma, dersin tanıtımı, sağlıkla ilgili temel kavramlar ve sağlık tanımları | |
| 2 | Sağlık eğitimi, sağlığı koruma ve geliştirme kavramları, kavram haritası ile derinleştirme | |
| 3 | Tarihsel gelişim sürecinde sağlığı koruma ve geliştirme uygulamaları | |
| 4 | Sağlığı geliştirme ile ilgili kuram ve modeller- uygulama örnekleri | |
| 5 | Dünyada ve ülkemizde sağlığı geliştirme uygulamaları | |
| 6 | Okul sağlığını geliştirme programları | |
| 7 | İş sağlığını geliştirme programları | |
| 8 | Kazalar ve şiddetin önlenmesi | |
| 9 | Kırılgan gruplarda sağlığı geliştirme (yaşlı, göçmen, engelli, yoksul vb. vaka temelli öğrenme) | |
| 10 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- beslenme, öğrenci sunumları | |
| 11 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- tütün, madde ve alkol kullanımı, öğrenci sunumları | |
| 12 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- fiziksel aktivite, öğrenci sunumları | |
| 13 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- stres yönetimi, öğrenci sunumları | |
| 14 | Proje çalışması, dersin gözden geçirilmesi, dersin değerlendirmesi |
| Kaynak |
| 1. Temel, AB., (Ed.). (2021). Sağlığı koruma ve Geliştirme 1, Kavramlar, Politikalar, Teoriler, Modeller ve Araştırma Yaklaşımları. Ema Tıp Kitabevi 2. Temel, AB., (Ed.). (2021). Sağlığı Koruma ve Geliştirme 3 Risk Grupları, Yaşam Ortamları ve Hastalıklardan Korunma. Ema Tıp Kitabevi 3. Kayan, S., Kitiş, Y. (2025). Yetişkin Sağlığını Koruma ve Geliştirmede Sağlık Okuryazarlığı. Turkiye Klinikleri Public Health Nursing-Special Topics, 11(2), 29-36. 4. Karadağ, T. Ö. G. (2024). Ülkemizde Son 10 Yılda Yürütülen Sağlığı Geliştirme Programları. Social Sciences Studies Journal (SSSJournal), 6(64), 2549-2560. 5. Caron, R. M., Noel, K., Reed, R. N., Sibel, J., & Smith, H. J. (2023). Health promotion, health protection, and disease prevention: challenges and opportunities in a dynamic landscape. AJPM focus, 3(1), 100167. 6. World Health Organization. (2024). Achieving well-being: A global framework for integrating well-being into public health utilizing a health promotion approach. World Health Organization. 7. Health promotion glossary of terms 2021. Geneva: World Health Organization; 2021. Licence: CC BY-NC-SA 3.0IGO. 8. The 2030 Agenda for Sustainable Development’s 17 Sustainable Development Goals (SDGs) 9. United Nations. Sustainable Development https://sdgs.un.org/ Erişim: 07.05.2026 10. WHO. Health Promotion. https://www.who.int/health-topics/health-promotion#tab=tab_1 Erişim: 07.05.2026 |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | 1. Birey, aile ve toplumun sağlık gereksinimlerini hemşirelik süreci doğrultusunda karşılayabilecek kuramsal ve uygulamalı bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 2 | 2. Hemşirelik bakımıyla ilgili bilimsel ve güncel bilgiye ulaşabilme, bilginin doğruluğunu, güvenirliğini değerlendirebilme ve bilgiyi kullanabilme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 3 | 3. Sağlığın korunması, geliştirilmesi ve sağlıktan sapma durumlarında bütüncül yaklaşımla bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımını planlar, uygular, değerlendirir ve kaydeder. | X | |||||
| 4 | 4. Hemşirelik bakımını kanıta dayalı araştırmalar, bilişim ve bakım teknolojileri ve güncel sağlık politikaları doğrultusunda yürütür. | X | |||||
| 5 | 5. Hemşirelik uygulamalarını insan hakları ve etik ilkeler doğrultusunda gerçekleştirir. | X | |||||
| 6 | 6. Hemşirelik bakımında eleştirel düşünme, sorun çözme ve karar verme becerilerini kullanır. | X | |||||
| 7 | 7. Hemşirelik ve sağlık politikalarının gelişimine katkı sağlayacak araştırma, proje ve etkinliklerde aktif rol alır. | X | |||||
| 8 | 8. Çağdaş bir birey ve meslek üyesi olmanın gerektirdiği genel kültür bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 9 | 9. Hemşirelik alanında bir yabancı dili kullanarak uluslararası literatüre ulaşır ve yazılı, sözlü iletişim kurar. | X | |||||
| 10 | 10. Birey, aile ve topluma sağlık eğitimi ve danışmanlık yapar. | X | |||||
| 11 | 11. Güvenli ve kaliteli sağlık bakımının sağlanması ve geliştirilmesinde örgütsel yapı ve sistemlere liderlik eder. | X | |||||
| 12 | 12. Sağlık ekibinin tüm üyeleri ve diğer disiplinlerle iş birliği içinde çalışır. | X | |||||
| 13 | 13. Yenilikçilik ve girişimcilik becerilerini geliştirerek yaşam boyu öğrenmeyi benimser. | X | |||||
| 14 | 14. Yazılı ve sözlü iletişim becerilerini kullanarak, birey, aile, toplum ve sağlık ekibi üyeleriyle etkili iletişim kurar. | X | |||||
| 15 | 15. Toplumsal sorunlara yönelik çalışmalarda etkin rol alarak meslektaşlarına ve topluma örnek olur. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| AKTS / İşyükü Tablosu | ||||||
| Etkinlik | Sayı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |||
| Toplam İş Yükü (Saat) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi = Toplam İş Yükü (Saat)/30*=(0/30) | 0 | |||||
| Dersin AKTS Kredisi: *30 saatlik çalışma 1 AKTS kredisi sayılmaktadır. | ||||||
Dersin Detaylı Bilgileri
Ders Tanımı
| Ders | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| SAĞLIĞI KORUMA VE GELİŞTİRME | HEM1110034 | Güz Dönemi | 2+0 | 2 | 2 |
| Ders Programı | Pazartesi 12:40-13:30 Pazartesi 13:40-14:30 Perşembe 12:40-13:30 Perşembe 13:40-14:30 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Türü | Programa Bağlı Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | |
| Dersi Verenler | Doç.Dr. AYŞE ÇAL |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Amacı | Bu dersin ana amacı, sağlığı koruma ve geliştirme kavramı ve sağlığı geliştirme stratejileri ile ilgili temel düzeyde bilgi sağlayarak, öğrencinin olumlu sağlık davranışlarına sahip olması konusunda farkındalık kazanmasıdır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders; Tanışma, dersin tanıtımı, sağlıkla ilgili temel kavramlar ve sağlık tanımları ,Sağlık eğitimi, sağlığı koruma ve geliştirme kavramları, kavram haritası ile derinleştirme,Tarihsel gelişim sürecinde sağlığı koruma ve geliştirme uygulamaları,Sağlığı geliştirme ile ilgili kuram ve modeller- uygulama örnekleri,Dünyada ve ülkemizde sağlığı geliştirme uygulamaları,Okul sağlığını geliştirme programları,İş sağlığını geliştirme programları,Kazalar ve şiddetin önlenmesi,Kırılgan gruplarda sağlığı geliştirme (yaşlı, göçmen, engelli, yoksul vb. vaka temelli öğrenme),Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- beslenme, öğrenci sunumları,Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- tütün, madde ve alkol kullanımı, öğrenci sunumları,Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- fiziksel aktivite, öğrenci sunumları,Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- stres yönetimi, öğrenci sunumları,Proje çalışması, dersin gözden geçirilmesi, dersin değerlendirmesi; konularını içermektedir. |
| Dersin Öğrenme Kazanımları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
| 1. Sağlığın korunması ve geliştirilmesi kavramlarını tanımlar. | ||
| 2. Davranış değişim sürecini, etkileyen faktörleri açıklar. | ||
| 3. Sağlıklı yaşam tarzı davranışlarını kazandırmaya yönelik sağlık programları planlar. | ||
| 4. Sağlığın korunması ve geliştirilmesinde hemşirenin rol ve sorumluluklarını açıklar. | ||
| 5. Sağlıklı yaşam tarzı davranışlarının kazandırılmasının önemini açıklar. |
| Öğretim Yöntemleri: | |
| Ölçme Yöntemleri: |
Ders Akışı
| Sıra | Konular | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Tanışma, dersin tanıtımı, sağlıkla ilgili temel kavramlar ve sağlık tanımları | |
| 2 | Sağlık eğitimi, sağlığı koruma ve geliştirme kavramları, kavram haritası ile derinleştirme | |
| 3 | Tarihsel gelişim sürecinde sağlığı koruma ve geliştirme uygulamaları | |
| 4 | Sağlığı geliştirme ile ilgili kuram ve modeller- uygulama örnekleri | |
| 5 | Dünyada ve ülkemizde sağlığı geliştirme uygulamaları | |
| 6 | Okul sağlığını geliştirme programları | |
| 7 | İş sağlığını geliştirme programları | |
| 8 | Kazalar ve şiddetin önlenmesi | |
| 9 | Kırılgan gruplarda sağlığı geliştirme (yaşlı, göçmen, engelli, yoksul vb. vaka temelli öğrenme) | |
| 10 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- beslenme, öğrenci sunumları | |
| 11 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- tütün, madde ve alkol kullanımı, öğrenci sunumları | |
| 12 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- fiziksel aktivite, öğrenci sunumları | |
| 13 | Sağlıklı yaşam biçimi davranışları- stres yönetimi, öğrenci sunumları | |
| 14 | Proje çalışması, dersin gözden geçirilmesi, dersin değerlendirmesi |
| Kaynak |
| 1. Temel, AB., (Ed.). (2021). Sağlığı koruma ve Geliştirme 1, Kavramlar, Politikalar, Teoriler, Modeller ve Araştırma Yaklaşımları. Ema Tıp Kitabevi 2. Temel, AB., (Ed.). (2021). Sağlığı Koruma ve Geliştirme 3 Risk Grupları, Yaşam Ortamları ve Hastalıklardan Korunma. Ema Tıp Kitabevi 3. Kayan, S., Kitiş, Y. (2025). Yetişkin Sağlığını Koruma ve Geliştirmede Sağlık Okuryazarlığı. Turkiye Klinikleri Public Health Nursing-Special Topics, 11(2), 29-36. 4. Karadağ, T. Ö. G. (2024). Ülkemizde Son 10 Yılda Yürütülen Sağlığı Geliştirme Programları. Social Sciences Studies Journal (SSSJournal), 6(64), 2549-2560. 5. Caron, R. M., Noel, K., Reed, R. N., Sibel, J., & Smith, H. J. (2023). Health promotion, health protection, and disease prevention: challenges and opportunities in a dynamic landscape. AJPM focus, 3(1), 100167. 6. World Health Organization. (2024). Achieving well-being: A global framework for integrating well-being into public health utilizing a health promotion approach. World Health Organization. 7. Health promotion glossary of terms 2021. Geneva: World Health Organization; 2021. Licence: CC BY-NC-SA 3.0IGO. 8. The 2030 Agenda for Sustainable Development’s 17 Sustainable Development Goals (SDGs) 9. United Nations. Sustainable Development https://sdgs.un.org/ Erişim: 07.05.2026 10. WHO. Health Promotion. https://www.who.int/health-topics/health-promotion#tab=tab_1 Erişim: 07.05.2026 |
Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı
| Dersin Program Yeterliliklerine Katkısı | |||||||
| No | Program Yeterliliği | Katkı Düzeyi | |||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | 1. Birey, aile ve toplumun sağlık gereksinimlerini hemşirelik süreci doğrultusunda karşılayabilecek kuramsal ve uygulamalı bilgiye sahiptir. | X | |||||
| 2 | 2. Hemşirelik bakımıyla ilgili bilimsel ve güncel bilgiye ulaşabilme, bilginin doğruluğunu, güvenirliğini değerlendirebilme ve bilgiyi kullanabilme becerisine sahiptir. | X | |||||
| 3 | 3. Sağlığın korunması, geliştirilmesi ve sağlıktan sapma durumlarında bütüncül yaklaşımla bireyselleştirilmiş hemşirelik bakımını planlar, uygular, değerlendirir ve kaydeder. | X | |||||
| 4 | 4. Hemşirelik bakımını kanıta dayalı araştırmalar, bilişim ve bakım teknolojileri ve güncel sağlık politikaları doğrultusunda yürütür. | X | |||||
| 5 | 5. Hemşirelik uygulamalarını insan hakları ve etik ilkeler doğrultusunda gerçekleştirir. | X | |||||
| 6 | 6. Hemşirelik bakımında eleştirel düşünme, sorun çözme ve karar verme becerilerini kullanır. | X | |||||
| 7 | 7. Hemşirelik ve sağlık politikalarının gelişimine katkı sağlayacak araştırma, proje ve etkinliklerde aktif rol alır. | X | |||||
| 8 | 8. Çağdaş bir birey ve meslek üyesi olmanın gerektirdiği genel kültür bilgisine sahiptir. | X | |||||
| 9 | 9. Hemşirelik alanında bir yabancı dili kullanarak uluslararası literatüre ulaşır ve yazılı, sözlü iletişim kurar. | X | |||||
| 10 | 10. Birey, aile ve topluma sağlık eğitimi ve danışmanlık yapar. | X | |||||
| 11 | 11. Güvenli ve kaliteli sağlık bakımının sağlanması ve geliştirilmesinde örgütsel yapı ve sistemlere liderlik eder. | X | |||||
| 12 | 12. Sağlık ekibinin tüm üyeleri ve diğer disiplinlerle iş birliği içinde çalışır. | X | |||||
| 13 | 13. Yenilikçilik ve girişimcilik becerilerini geliştirerek yaşam boyu öğrenmeyi benimser. | X | |||||
| 14 | 14. Yazılı ve sözlü iletişim becerilerini kullanarak, birey, aile, toplum ve sağlık ekibi üyeleriyle etkili iletişim kurar. | X | |||||
| 15 | 15. Toplumsal sorunlara yönelik çalışmalarda etkin rol alarak meslektaşlarına ve topluma örnek olur. | X | |||||
Değerlendirme Sistemi
| Katkı Düzeyi | Mutlak Değerlendirme | |
| Ara Sınavın Başarıya Oranı | 40 | |
| Genel Sınavın Başarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |